Tag Archives: UOKiK

Wywiad z rzecznikiem UOKiK o skargach klientów biur podróży

W Rzeczpospolitej z dnia 20 listopada 2010 r. ukazał się wywiad z Małgorzatą Cieloch, rzecznikiem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W wywiadzie poruszona została problematyka skarg klientów na imprezy turystyczne oferowane przez organizatorów turystyki. Na pytanie, na co najczęściej skarżą się turyści, Małgorzaty Cieloch stwierdziła:

Na przykład na to, że nie zaopiekował się nimi rezydent, a w kraju arabskim bariera językowa i różnice kulturowe bywają naprawdę kłopotliwe. Niski standard hotelu. W umowie było, że będzie pięć gwiazdek,a są zaledwie trzy. Są też skargi na monotonny jadłospis. Albo że ktoś miał mieszkać w hotelu blisko morza, a nie kilometr od brzegu. Bywa też tak, że w umowie jest napisane: pokój funkcjonalny – człowiek się cieszy, a okazuje się, że oprócz walizki, podróżnego i jeszcze jednej osoby nic się więcej w nim nie zmieści. Widziałam też takie skargi, że wakacje spowodowały rozpad rodziny. Bo została ona zakwaterowana w bardzo małym pokoju.

Wywiad dostępny jest na stronie: http://www.rp.pl/artykul/243943,566734_Cos-wiecej-niz-kolorowe-parasolki.html

Praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów biura podróży Fides Travel z Bydgoszczy

Decyzją z 1 października 2010 r. (nr RBG-15/2010, sygn. akt RBG-61-09/o0/MB) Prezes UOKiK uznał, że stosowanie niektórych z proponowanych klientom przez biuro podróży Fides Travel postanowień umownych stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów.

Sentencja decyzji brzmi:

I. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji

i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, z pózn. zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy

– działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów –

uznaje się za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów praktykę, stosowaną przez

Marka Piekarskiego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą „FIDES-TRAVEL”

w Bydgoszczy polegającą na zamieszczeniu we wzorcu umownym Regulamin imprez

turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „FIDES – TRAVEL” w Bydgoszczy postanowień umownych o następującej treści:

1. „FIDES-TRAVEL” nie ponosi odpowiedzialności za informacje udzielane przez

akwizytorów, które obiegają od postanowień niniejszego regulaminu i nie są zgodne z ofertą biura;

2. Wzrost cen imprezy turystycznej o więcej niż 15% upoważnia klienta do odstąpienia od umowy, po uprzednim powiadomieniu o tym fakcie „FIDESTRAVEL” osobiście w siedzibie jej biura lub listem poleconym. W przypadku, gdy wzrost cen nie przekroczył progu 15% klient obowiązany jest dokonać opłaty najpóźniej w terminie do 7 dni przed datą rozpoczęcia imprezy. W przypadku niedokonania dopłaty stosowane są postanowienia § 4 pkt 4 i 5 ;

3. W przypadku zaistnienia okoliczności rozumianych jako siła wyższa może nastąpić ewentualna zmiana hotelu lub miejscowości oraz może ulec obniżeniu standard imprezy turystycznej, co włącza odpowiedzialność „FIDES-TRAVEL” w tej materii. Jeśli zmiana nastąpiła z przyczyn leżących po stronie kontrahentów „FIDES-TRAVEL” i zmiana ta nie spowoduje zasadniczych zmian w programie oraz standardzie imprezy turystycznej Klient zrzeka się ewentualnych roszczeń z tytułu tych zmian;

4. Klient jest uprawniony do dokonania zmiany terminu imprezy turystycznej, jeśli nastąpi ona w formie pisemnej do 30 dni przed pierwotną datą rozpoczęcia imprezy i zobowiązany jest do uiszczenia opłaty manipulacyjnej w wysokości 50 zł od osoby również w terminie do 30 dni przed pierwotną datą rozpoczęcia imprezy.

Klient jest uprawniony do zmiany osób zgłoszonych do udziału w imprezie turystycznej najpóźniej do 13 dnia od daty rozpoczęcia imprezy. Opłata manipulacyjna zmiany wynosi 50 zł od osoby. Jeśli termin zmiany nie został zachowany zmiana może zostać niedokonana.

5. „FIDES-TRAVEL” nie ponosi odpowiedzialności za bagaż klienta w czasie podróży, w przypadku zamiany, zapomnienia, zgubienia lub kradzieży;

6. „FIDES-TRAVEL” jest uprawniona do dokonania potrąceń z wpłat lub domagania się zapłaty kosztów rezygnacji niezależnie od daty zgłoszenia na następujących warunkach:

a) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej w terminie wcześniejszym niż 30 dni przed jej rozpoczęciem – potrąceniu lub zapłacie podlega opłata manipulacyjna w wysokości 250 PLN od osoby,

b) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej w okresie między 29 a 22 dniem przed rozpoczęciem imprezy turystycznej – potrąceniu lub zapłacie podlega 50% ceny od osoby , jednak nie mniej niż 250 PLN od osoby,

c) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej w okresie między 21 a 15 dniem przed rozpoczęciem imprezy turystycznej – potrąceniu lub zapłacie podlega 50% ceny od osoby , jednak nie mniej niż 250 PLN od osoby,

d) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej w okresie między 14 a 8 dniem przed rozpoczęciem imprezy turystycznej – potrąceniu lub zapłacie podlega 90% ceny od osoby , jednak nie mniej niż 250 PLN od osoby,

e) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej od 7 dnia poprzedzającego jej rozpoczęcie potrąceniu lub zapłacie podlega 100% ceny imprezy turystycznej od osoby;

7. Warunkiem rozpatrzenia reklamacji przez „FIDES-TRAVEL” jest niezwłoczne zgłoszenie i potwierdzenie pisemne przedmiotu reklamacji przez pilota, rezydenta lub kierownika grupy w czasie trwania imprezy turystycznej.

które są postanowieniami umownymi wpisanymi – na podstawie art. 47945 Kodeksu postępowania cywilnego – do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, co może stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego

2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów i stwierdza się zaniechanie jej stosowania

z dniem 13 listopada 2009r.

II. Na podstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji

i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, z pózn. zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy, w związku ze stwierdzeniem stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, określonej w pkt I niniejszej decyzji

– działając w imieniu Prezesa Urzedu Ochrony Konkurencji i Konsumentów –

nakłada się na Marka Piekarskiego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą „FIDESTRAVEL” w Bydgoszczy, karę pieniężna w wysokości 1 506 zł (słownie: jeden tysiąc pięćset sześć złotych), płatna do budżetu państwa.

Decyzja dostępna jest na stronie: http://decyzje.uokik.gov.pl/dec_prez.nsf/0/CDF3F43AAD47B3A3C12577D6004DD3B0/$file/decyzja%20nr%20RBG-15-2010%20z%20dnia%201%20pa_237dziernika%202010%20-%20M.Piekarski%20Fides%20Travel%20-%20narusz.%20zbior.%20inter.%20kons.pdf

I. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji
i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, z pózn. zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy
– działajac w imieniu Prezesa Urzedu Ochrony Konkurencji i Konsumentów –
uznaje sie za naruszajaca zbiorowe interesy konsumentów praktyke, stosowana przez
Marka Piekarskiego prowadzacego działalnosc gospodarcza pod nazwa „FIDES-TRAVEL”
w Bydgoszczy polegajaca na zamieszczeniu we wzorcu umownym Regulamin imprez
turystycznych organizowanych przez Biuro Podró8y „FIDES – TRAVEL” w Bydgoszczy postanowien
umownych o nastepujacej tresci:
1. „FIDES-TRAVEL” nie ponosi odpowiedzialnosci za informacje udzielane przez
akwizytorów, które obiegaja od postanowien niniejszego regulaminu i nie sa
zgodne z oferta biura;
2. Wzrost cen imprezy turystycznej o wiecej ni: 15% upowa:nia klienta do
odstapienia od umowy, po uprzednim powiadomieniu o tym fakcie „FIDESTRAVEL”
osobiscie w siedzibie jej biura lub listem poleconym. W przypadku,
gdy wzrost cen nie przekroczył progu 15% klient obowiazany jest dokonac
opłaty najpózniej w terminie do 7 dni przed data rozpoczecia imprezy.
W przypadku niedokonania dopłaty stosowane sa postanowienia § 4 pkt 4 i 5 ;
3. W przypadku zaistnienia okolicznosci rozumianych jako siła wy:sza mo:e
nastapic ewentualna zmiana hotelu lub miejscowosci oraz mo:e ulec obni:eniu
standard imprezy turystycznej, co włacza odpowiedzialnosc „FIDES-TRAVEL”
w tej materii. Jesli zmiana nastapiła z przyczyn le:acych po stronie
kontrahentów „FIDES-TRAVEL” i zmiana ta nie spowoduje zasadniczych zmian
w programie oraz standardzie imprezy turystycznej Klient zrzeka sie
ewentualnych roszczen z tytułu tych zmian;
4. Klient jest uprawniony do dokonania zmiany terminu imprezy turystycznej,
jesli nastapi ona w formie pisemnej do 30 dni przed pierwotna data
2
rozpoczecia imprezy i zobowiazany jest do uiszczenia opłaty manipulacyjnej
w wysokosci 50 zł od osoby równie: w terminie do 30 dni przed pierwotna
data rozpoczecia imprezy.
Klient jest uprawniony do zmiany osób zgłoszonych do udziału w imprezie
turystycznej najpózniej do 13 dnia od daty rozpoczecia imprezy. Opłata
manipulacyjna zmiany wynosi 50 zł od osoby. Jesli termin zmiany nie został
zachowany zmiana mo:e zostac niedokonana.
5. „FIDES-TRAVEL” nie ponosi odpowiedzialnosci za baga: klienta w czasie
podró:y, w przypadku zamiany, zapomnienia, zgubienia lub kradzie:y;
6. „FIDES-TRAVEL” jest uprawniona do dokonania potracen z wpłat lub
domagania sie zapłaty kosztów rezygnacji niezale:nie od daty zgłoszenia na
nastepujacych warunkach:
a) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej w terminie
wczesniejszym ni: 30 dni przed jej rozpoczeciem – potraceniu lub zapłacie
podlega opłata manipulacyjna w wysokosci 250 PLN od osoby,
b) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej w okresie
miedzy 29 a 22 dniem przed rozpoczeciem imprezy turystycznej –
potraceniu lub zapłacie podlega 50% ceny od osoby , jednak nie mniej ni:
250 PLN od osoby,
c) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej w okresie miedzy
21 a 15 dniem przed rozpoczeciem imprezy turystycznej – potraceniu lub
zapłacie podlega 50% ceny od osoby , jednak nie mniej ni: 250 PLN od
osoby,
d) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej w okresie miedzy
14 a 8 dniem przed rozpoczeciem imprezy turystycznej – potraceniu lub
zapłacie podlega 90% ceny od osoby , jednak nie mniej ni: 250 PLN od
osoby,
e) w przypadku rezygnacji z udziału w imprezie turystycznej od 7 dnia
poprzedzajacego jej rozpoczecie potraceniu lub zapłacie podlega 100%
ceny imprezy turystycznej od osoby;
7. Warunkiem rozpatrzenia reklamacji przez „FIDES-TRAVEL” jest niezwłoczne
zgłoszenie i potwierdzenie pisemne przedmiotu reklamacji przez pilota,
rezydenta lub kierownika grupy w czasie trwania imprezy turystycznej.
które sa postanowieniami umownymi wpisanymi – na podstawie art. 47945 Kodeksu
postepowania cywilnego – do Rejestru postanowien wzorców umowy uznanych za
niedozwolone, co mo8e stanowic naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego
2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów i stwierdza sie zaniechanie jej stosowania
z dniem 13 listopada 2009r.
II. Na podstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji
i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, z pózn. zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy,
w zwiazku ze stwierdzeniem stosowania praktyki naruszajacej zbiorowe interesy konsumentów,
okreslonej w pkt I niniejszej decyzji
– działajac w imieniu Prezesa Urzedu Ochrony Konkurencji i Konsumentów –
nakłada sie na Marka Piekarskiego prowadzacego działalnosc gospodarcza pod nazwa „FIDESTRAVEL”
w Bydgoszczy, kare pienie:na w wysokosci 1 506 zł (słownie: jeden tysiac
piecset szesc złotych), płatna do bud8etu panstwa

„Biuro korzystało z zakazanych postanowień” – artykuł w „Rzeczpospolitej”

W Rzeczpospolitej z 8 listopada 2010 r. ukazał się artykuł pt. Biuro korzystało z zakazanych postanowień autorstwa Jerzego Kowalskiego. W artykule przedstawiono sprawę jednego z warszawskich biur podróży, które w proponowanych klientom warunkach uczestnictwa w imprezach turystycznych stosowało klauzule niedozwolone. Zakwestionowane klauzule znajdują się w rejestrze klauzul niedozwolonych prowadzonym przez Prezesa UOKiK. Z tego powodu Prezes UOKiK uznał tę praktykę za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumenta i nałożył na biuro karę finansową w wysokości 9,3 tys. zł. Przedsiębiorca od decyzji odwołał się do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, ale ten skargę oddalił. Decyzja jest ostateczna.

Artykuł dostępny jest na stronie: http://www.rp.pl/artykul/55660,560776_Biuro-korzystalo-z-zakazanych-postanowien.html

Kara finansowa w wysokości 900.385 zł dla biura podróży Exim Tours sp. z o.o. za stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów

Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 10 września 2010 r. wydał w stosunku do biura podróży Exim Tours sp. z o.o. w Warszawie decyzję nr RWA- 9 /2010.

W decyzji tej uznał, że wskazane w niej szczegółowo praktyki stosowane przez to biuro stanowią praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jednocześnie nałożył na tego przedsiębiorcę karę finansową w wysokości 900.385 zł (dziewiećset tysięcy trzysta osiemdziesiąt pięć złotych).

Pełny tekst decyzji (z pominięciem uzasadnienia):

DECYZJA nr RWA- 9 /2010

I. Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do treści art. 33 ust. 6 tej ustawy, po przeprowadzeniu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów przeciwko Exim Tours Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie

– w imieniu Prezesa Urzedu Ochrony Konkurencji i Konsumentów

uznaje sie, że działanie polegające na stosowaniu postanowienia zawartego we wzorcach umownych o nazwie „Ogólne warunki uczestnictwa w imprezach organizowanych przez spółkę pod firmą „Exim Tours” Sp. z o.o.” (zwane dalej OWU) o treści:

„Organizator nie będzie zwracał równowartości niewykorzystanych swiadczeń, w przypadku, gdy podróż lub pobyt zostaną przerwane z przyczyn leżących po stronie Klienta lub osoby mu towarzyszącej”

stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, polegającą na stosowaniu postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 47945 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 z pózn. zm.), co stanowi naruszenie art. 24 ust. 2 pkt 1 w zwiazku z art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów – i nakazuje zaniechanie jej stosowania.

II. Na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania  administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z pózn. zm.) w związku z art. 83 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 z pózn. zm.) i stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy, po przeprowadzeniu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów przeciwko Exim Tours Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie

– w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów

umarza sie postępowanie w sprawie podejrzenia stosowania przez spółkę Exim Tours Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów polegających na stosowaniu wzorców umownych o nazwie „Ogólne warunki uczestnictwa w imprezach organizowanych przez spółkę pod firmą „Exim Tours” Sp. z o.o.” (zwane dalej OWU), które bezprawnie wyłączają uprawnienia konsumentów, wynikające z art. 16a ust. 2-4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych (Dz. U. Nr 223, poz. 2268 z pózn. zm.), co może stanowić naruszenie art. 24 ust. 2 w zw. z art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów.

III. Na podstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do treści art. 33 ust. 6 tej ustawy, po przeprowadzeniu postępowania w sprawie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów

– w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów

nakłada się na Exim Tours Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie karę pieniężną w wysokości 900.385 zł (dziewięćset tysięcy trzysta osiemdziesiąt pięć złotych), płatną do budżetu państwa, z tytułu naruszenia określonego w pkt I niniejszej decyzji.

Źródło: http://www.uokik.gov.pl/

Usługi turystyczne – zmiana przepisów (komunikat prasowy UOKiK na temat ostatniej nowelizacji ustawy o usługach turystycznych)

Nowe zasady składania reklamacji, większa ochrona konsumentów na wypadek niewypłacalności organizatora, a także kary dla nieuczciwych pilotów wycieczek –  to niektóre zmiany w ustawie o usługach turystycznych, które wchodzą dziś w życie

[Warszawa, 17 września 2010 r.] W Polsce działa ponad 3077 organizatorów turystyki i pośredników turystycznych. Specyfika umów o świadczenie usług turystycznych sprowadza się do sytuacji, w której konsument płaci ufając, że kupowana dziś usługa spełni jego oczekiwania w przyszłości, przede wszystkim będzie wykonana zgodnie z zawartą umową. Z doświadczeń i wieloletniej praktyki Urzędu wynika, że może dochodzić do różnego rodzaju naruszeń, dlatego przepisy określające warunki świadczenia usług turystycznych powinny zapewniać konsumentom możliwie największy stopień bezpieczeństwa i pewności należytego wykonania tych usług. Wchodząca dziś w życie nowelizacja ustawy o usługach turystycznych wprowadza nowe zasady, które są ważne zarówno dla organizatorów turystycznych, jak i konsumentów.

Jednym z powodów wprowadzenia nowych rozwiązań był niewystarczająco skuteczny system zabezpieczeń finansowych na rzecz klientów. Wchodzące dziś w życie przepisy nakładają na organizatorów imprez turystycznych obowiązek zapewnienia konsumentom, na wypadek swojej niewypłacalności – pokrycia kosztów powrotu z imprezy do miejsca wyjazdu, zwrotu wpłat za imprezę w całości lub w odpowiedniej części, jeśli nie dojdzie do jej realizacji. Do tej pory przepisy nie dawały stuprocentowej gwarancji odzyskania przez klientów bankrutującej firmy turystycznej całości dokonanych wpłat, dopuszczając proporcjonalne obniżenie zwrotów wpłat, gdyby suma obowiązkowej gwarancji bankowej czy ubezpieczeniowej okazała się niewystarczająca.

Ustawa określa ponadto co powinna zawierać reklamacja i w jakim terminie należy ją złożyć. Zgodnie z wchodzącym w  życie dziś prawem reklamacja musi wskazywać uchybienia w sposobie wykonania umowy, którą klient zawarł z organizatorem imprezy turystycznej oraz określać nasze żądanie. Na złożenie reklamacji mamy 30 dni od zakończenia imprezy. Jest to istotna zmiana dla konsumentów – do tej pory nie było jasnych wytycznych mówiących o tym, co powinna zawierać reklamacja, ponadto przepisy nie precyzowały czasu na jej złożenie.

Warto podkreślić, że podobnie jak dotychczas, obowiązek przyjmowania zastrzeżeń co do jakości usług mają również piloci wycieczek. W przypadku nieprawidłowości występujących w trakcie imprezy konsument powinien niezwłocznie zawiadomić o tym organizatora.

Ponadto zmianie nie ulegają terminy obowiązujące organizatora turystyki dotyczące rozpatrzenia reklamacji. Jeżeli biuro podróży nie ustosunkuje się do reklamacji na piśmie w ciągu 30 dni od dnia zakończenia imprezy lub złożenia skargi – gdy jest składana po zakończeniu wycieczki – uważa się, że uznało ono roszczenie za uzasadnione.

Korzystne dla klientów biur podróży może być rozszerzenie obowiązków pilota wycieczki o wskazywanie turystom lokalnych atrakcji a także udzielanie im podstawowych informacji praktycznych i krajoznawczych dotyczących odwiedzanego kraju i miejsca.

Nowe przepisy mogą ułatwić rozpoczęcie działalności nowym podmiotom bowiem ograniczają niektóre formalne wymogi obciążające przedsiębiorców zajmujących się organizacją imprez turystycznych. Zniesione zostały m.in. wymagania odnośnie odpowiedniego wykształcenia i doświadczenia zawodowego potrzebnych do kierowania działalnością przedsiębiorstwa turystycznego oraz jego jednostek organizacyjnych.

Z kolei surowiej niż do tej pory traktowani będą przedsiębiorcy turystyczni, którzy wprowadzają klientów w błąd, co do uprawnień zatrudnianych przez siebie przewodników i pilotów. Na mocy nowelizacji przepisów o usługach turystycznych tego rodzaju zachowania traktowane są jako wykroczenie i podlegają karze ograniczenia wolności lub grzywny. Takiej samej karze podlegają również przewodnicy turystyczni lub piloci – sami wprowadzający w błąd, co do swoich kompetencji.

UOKiK od wielu lat stale monitoruje rynek turystyczny. Efektem działań Urzędu jest m.in. wpisanie do rejestru klauzul niedozwolonych wielu postanowień krzywdzących konsumentów. Obecnie w rejestrze jest 708 klauzul dotyczących usług turystycznych na 2019 wszystkich uznanych przez sąd za niedozwolone.  W tym roku do UOKiK napłynęło ponad 50 skarg na działalność biur podróży. Konsumenci skarżyli się głównie na nienależyte wykonanie umowy, w tym niski  standard hotelu – warunki techniczne, higieniczne oraz obsługę i wyżywienie. Ponadto zgłaszali zbyt długie oczekiwanie na lotniskach – zmiana godzin rozpoczęcia lub powrotu z wycieczki, a także nieprofesjonalnie jej prowadzenie – pośpiech, brak wiedzy pilotów, niewykonanie programu itp.

Jednocześnie UOKiK przypomina, że w razie pojawienia się problemów prawnych w związku z zawarciem umowy z organizatorem usług turystycznych, jej obsługą lub wypowiedzeniem konsumenci mogą liczyć na pomoc miejskich i powiatowych rzeczników konsumentów czy organizacji pozarządowych – Federacji Konsumentów, Stowarzyszenia Konsumentów Polskich. Bezpłatne porady udzielane są również pod numerem telefonu  800 800 008. Poradnictwo w Polsce jest finansowane m.in. ze środków UOKiK.

Źródło: http://www.uokik.gov.pl/aktualnosci.php?news_id=2231

Kierunki rozwoju konkurencji i ochrony konsumentów na rynkach przewozów kolejowych w Polsce – raport UOKiK

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów opublikował raport pt. Kierunki rozwoju konkurencji i ochrony konsumentów na rynkach przewozów kolejowych w Polsce.

Odnośnie praw pasażerów UOKiK wskazuje, że:

Właściwa organizacja rynku kolejowego, w tym pożądana konkurencja znacząco poprawi sytuację pasażerów. Niska jakość świadczonych obecnie usług jest głównie spowodowana złym stanem infrastruktury. UOKiK postuluje działania zapewniające pasażerom skuteczniejsze egzekwowanie praw im przysługujących. Ponadto popiera działania mające rozwiązać kluczowe problemy –  integrację taryf i rozkładów jazdy różnych przewoźników, a także zmiany przepisów, które zwiększą prawa pasażera w sytuacji opóźnienia lub odwołania pociągu. Niezwykle istotne jest również stosowanie przepisów prawa unijnego, które kładą szczególny nacisk na uprawnienia osób niepełnosprawnych w transporcie kolejowym.

Raport, komunikat prasowy oraz zaproszenie na debatę dotyczącą sytuacji na kolei w dniu 3 września 2010 r. dostępne są na stronie: http://www.uokik.gov.pl/aktualnosci.php?news_id=2205

UOKiK analizuje rynek przewozów kolejowych od kilku lat.  W ciągu sześciu lat prowadził 66 postępowań badających działania spółek należących do grupy PKP. Ponadto efektem prowadzonych analiz jest 9 decyzji w sprawie naruszenia interesów konsumentów na rynku kolejowych przewozów pasażerskich, a także kwestionujących m.in. praktyki przeciwdziałające rozwojowi konkurencji na rynku przewozów towarowych. Urząd również monitoruje pomoc publiczną udzielaną spółkom należącym do grupy PKP. 

Wynikiem prowadzonego przez Urząd od maja br. postępowania wyjaśniającego sytuację na kolei, jest raport Kierunki rozwoju konkurencji i ochrony konsumentów na rynkach przewozów kolejowych w Polsce. Prezentuje on podstawowe obszary, które wymagają zmian w celu polepszenia sytuacji w tym sektorze oraz rekomendacje Urzędu.

Zapewnienie konkurencji – zmiany własnościowe

Najważniejsza dla rozwoju konkurencji na rynku przewozów kolejowych jest jego struktura. Grupa PKP skupia zarówno zarządcę infrastruktury – PKP PLK, jak i przewoźników – m.in. PKP Cargo, PKP Intercity, co stwarza niebezpieczeństwo dyskryminowania podmiotów znajdujących się poza grupą. Dlatego sugerowane przez Urząd zmiany odnoszą się głównie do zapewnienia możliwości konkurowania pomiędzy wszystkimi przewoźnikami kolejowymi.

Umożliwi to przede wszystkim całkowite własnościowe oddzielenie zarządcy infrastruktury od przewoźników. Powstanie niezależnego podmiotu zarządzającego dostępem do torów zapobiegnie faworyzowaniu podmiotów działających w obrębie grupy PKP.  Przykładowo – stawki opłat za dostęp do infrastruktury kolejowej mogą zawierać ukryte preferencje dla niektórych przewoźników kolejowych. Konieczne jest wprowadzenie jasnych i przejrzystych zasad ustalania tych stawek oraz zapewnienie pełnej niezależności od przewoźników kolejowych ustalającemu je podmiotowi.

Wyodrębniony zarządca powinien przejąć wszystkie elementy infrastruktury zarządzane obecnie przez inne spółki z grupy PKP i pozostać w rękach państwa. W opinii autorów raportu prywatyzacja takiego podmiotu byłaby niewskazana ze względu na strategiczne znaczenie infrastruktury kolejowej dla bezpieczeństwa kraju, a także na zachowanie przez państwo możliwości pełnej kontroli równego traktowania przewoźników. Jest to konieczne również dlatego, że opłaty za dostęp do linii kolejowych należą dziś w Polsce do najwyższych w Europie. Rolą regulatora rynku – Urzędu Transportu Kolejowego – powinno być ustalanie stawek za dostęp do infrastruktury na poziomie zapewniającym rozwój konkurencji.

Bariery wejścia na rynek – obowiązek posiadania taboru

UOKiK zwraca również uwagę na bariery wejścia na rynek przewozów kolejowych.  Obecnie obowiązujące regulacje prawne wymagają od przedsiębiorców uczestniczących w przetargach na świadczenie usług kolejowych posiadanie taboru jeszcze przed decyzją o wygraniu kontraktu.  Dla potencjalnych konkurentów grupy PKP problemem mogą być przede wszystkim wysokie koszty związane z koniecznością zakupu taboru i jednocześnie obowiązek posiadania go, zanim jeszcze zostaną dopuszczeni do infrastruktury.

Zdaniem Urzędu, koncepcją wartą rozważenia w takiej sytuacji jest dofinansowanie taboru kolejowego, np. w ramach pomocy regionalnej lub skorzystanie z rozwiązania zastosowanego w Wielkiej Brytanii, gdzie bezpośrednim właścicielem taboru są specjalne spółki, a przedsiębiorcy uczestniczący w przetargach o świadczenie usług publicznych nie muszą posiadać wagonów ani lokomotyw. Warto wspomnieć, że w podobny sposób działa obecnie województwo kujawsko-pomorskie, gdzie na rynku przewozów pasażerskich działa podmiot prywatny Arriva RP.  Spółka ta zdecydowała się świadczyć usługi właśnie dzięki temu, że samorząd województwa postanowił wydzierżawić zwycięzcy przetargu 13 szynobusów.

Organizacja przewozów pasażerskich ze środków publicznych

Obecnie większość kolejowych przewozów pasażerskich w Polsce jest traktowana jako usługi publiczne tzn. takie, których świadczenie bez rekompensaty nie opłacałoby się przewoźnikowi. Brak jednak precyzyjnego oddzielenia tras, które muszą być dofinansowane od tych, które mogą być świadczone komercyjnie. Przykładowo obowiązujące przepisy sugerują, że dotowane są wszystkie połączenia międzywojewódzkie, w których nie obowiązuje rezerwacja miejsc, bez rozróżnienia tras na wymagające wsparcia i nie. Sukces komercyjnych pociągów Interregio uruchamianych przez Przewozy Regionalne, które kursują na tych samych trasach co dotowane składy PKP Intercity pod marką TLK, wskazuje, że konieczne jest wprowadzenie jasnych zasad podziału tras na komercyjne i realizowane w ramach usług publicznych.  Zdaniem UOKiK niektóre połączenia mogą być na tyle dochodowe, że mogłyby być realizowane w warunkach konkurencji bez angażowania środków publicznych.  Oznacza to, że obecny sposób organizacji przewozów kolejowych ze środków publicznych może być nieefektywny.

Dlatego UOKiK postuluje w pierwszej kolejności wyznaczenie tras społecznie pożądanych, a następnie wydzielenie z nich tych, na których usługi nie mogą być realizowane w sposób komercyjny i ogłoszenie przetargów na trasy wymagające wsparcia państwa.

Rola regulatora rynku

UOKiK zwraca uwagę na słabą pozycję Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego jako regulatora sektorowego na krajowym rynku przewozów kolejowych. Wąski zakres kompetencji i podporządkowanie Ministrowi Infrastruktury czynią z niego wykonawcę polityki tworzonej przez tego ostatniego, a nie samodzielny organ kreujący i realizujący własne cele. Zdaniem UOKiK Urzędowi Transportu Kolejowego powinna przypaść główna rola w procesie organizowania transportu kolejowego – począwszy od opracowywania wytycznych dotyczących budowania planów transportowych aż po ich egzekwowanie. Wobec zarządcy infrastruktury, regulator powinien dysponować środkami wymuszającymi równe traktowanie wszystkich przewoźników.

Skuteczniejsza ochrona pasażerów

Właściwa organizacja rynku kolejowego, w tym pożądana konkurencja znacząco poprawi sytuację pasażerów. Niska jakość świadczonych obecnie usług jest głównie spowodowana złym stanem infrastruktury. UOKiK postuluje działania zapewniające pasażerom skuteczniejsze egzekwowanie praw im przysługujących. Ponadto popiera działania mające rozwiązać kluczowe problemy –  integrację taryf i rozkładów jazdy różnych przewoźników, a także zmiany przepisów, które zwiększą prawa pasażera w sytuacji opóźnienia lub odwołania pociągu. Niezwykle istotne jest również stosowanie przepisów prawa unijnego, które kładą szczególny nacisk na uprawnienia osób niepełnosprawnych w transporcie kolejowym.

W związku z publikacją raportu UOKiK zaprasza 3 września na debatę dotyczącą sytuacji na kolei. Ilość miejsc jest ograniczona. Osoby chętne do udziału prosimy o zgłaszanie się mailem w terminie do 1 września, na adres: katarzyna.bereza@uokik.gov.pl lub telefonicznie 22 55 60 220.

Kara pieniężna dla TUI Poland sp. z o.o. w związku z nieudzieleniem w terminie informacji Prezesowi UOKiK

UOKiK przypomniał ostatnio o konieczności udzielania przez przedsiębiorców informacji i przekazywania dokumentów w związku z postępowaniami prowadzonymi przez Prezesa UOKiK. Od początku bieżącego roku Prezes UOKiK nałożył na ośmiu przedsiębiorców kary finansowe w związku z naruszaniem tego obowiązku. Wśród tych przedsiębiorców jest TUI Poland Sp. z o.o. W tym przypadku kara wyniosła 8.216 zł. Żądane informacje związane były z postępowaniem wyjaśniającym o sygn. RWA-400-7/07/KS, mającym na celu wstępne ustalenie, czy w związku ze świadczeniem usług dostępu do systemu rezerwacji Amadeus przez Amadeus Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, nastąpiło naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uzasadniające wszczęcie postępowania antymonopolowego, w tym czy sprawa ma charakter antymonopolowy.

Decyzja Prezesa UOKiK (nr RWA –1/2010) jest dostępna na stronie: http://www.uokik.gov.pl/aktualnosci.php?news_id=2172

UOKiK zachęca do występowania z pozwami zbiorowymi przeciwko biurom podróży

„Twój bank, deweloper lub biuro podróży stosowały w umowie postanowienie wpisane do rejestru klauzul niedozwolonych? Poniosłeś z tego powodu stratę? Od 19 lipca dochodzenie roszczeń w takiej sytuacji może okazać się łatwiejsze – w życie wchodzą przepisy o pozwach grupowych”

Więcej: http://www.uokik.gov.pl/aktualnosci.php?news_id=2145

Ponad 4 mln zł. kary dla Triady

[Warszawa, 9 października 2009 r.] Jak wynika z badań przeprowadzonych przez Pentor Research Interational, 30 proc. Polaków tegoroczny urlop planowało spędzić poza domem. Niemal co piąty z nich chciał wypoczywać za granicą. Najpopularniejsze jest nadal samodzielne organizowanie wakacyjnych wypadów – robi tak 64 proc. ankietowanych. Z pomocy biur podróży zamierzało skorzystać 10 procent.

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów stale monitoruje rynek organizatorów turystyki. Efektem jest 10 decyzji wydanych w ostatnim czasie przez Prezes UOKiK m.in. wobec: Api Travel, Biura Turystycznego Lena, Biura Turystycznego ZNP Logostour, Biura Podróży Tęcza, Pegas Touristik, Sports-Tourist oraz Selectours & Telemac. Zarzuty stawiane przedsiębiorcom dotyczą przede wszystkim stosowania w umowach klauzul niezgodnych z prawem oraz naruszania przepisów ustawy o usługach turystycznych. Jedna z decyzji dotyczy praktyk biura podróży Triada.

Zgodnie z ustawą koszt imprezy, po podpisaniu umowy przez konsumenta, nie może ulec zmianie. Wyjątek stanowi jedynie sytuacja, kiedy kontrakt wyraźnie to przewiduje i to w ściśle określonych przypadkach: wzrost kursów walut, kosztów transportu oraz podatków, opłat urzędowych, lotniskowych czy przeładunkowych w portach morskich. Ponadto każda taka zmiana musi być udokumentowana przez organizatora turystyki. Gdy nie zgadzamy się na dopłatę mamy prawo do odstąpienia od umowy bez ponoszenia kosztów. Jeśli już zapłaciliśmy za wycieczkę – biuro podróży jest zobowiązane zwrócić całą kwotę. W toku postępowania Prezes Urzędu ustaliła, że Triada nie wywiązywała się z tych obowiązków w momencie podniesienia kosztów wyjazdu.

Operator turystyki informował o podwyższeniu ceny imprezy ze względu na wzrost kosztów transportu, uniemożliwiając konsumentowi odstąpienie od umowy z jednoczesnym zwrotem całej wpłaconej przez niego kwoty. Ponadto do przesyłanego swoim klientom pisma biuro nie dołączało żadnych dokumentów, które potwierdzałyby zasadność podniesienia ceny imprezy. Triada informowała jedynie, że podwyżka związana jest ze zwiększeniem cen przelotów przez przewoźnika lotniczego. Zgodnie z ustawą podnosząc cenę wycieczki biuro podróży musi przedstawić dokumenty, np. w postaci kopii odpowiednich pism, które będą uzasadniały wzrost kosztów naszego wyjazdu.

Cieszy fakt, ze jeszcze w trakcie postępowania Triada zmieniła inną zakwestionowaną przez Urząd praktykę – w umowach konsumenci mogą już dzisiaj znaleźć godzinę wyjazdu i powrotu z imprezy turystycznej. Obowiązek podawania tych informacji nakłada ustawa o usługach turystycznych.

Za stosowanie nieuczciwych praktyk Prezes Urzędu nałożyła na przedsiębiorcę karę w wysokości 4 231 179 zł.  Decyzja nie jest ostateczna, przysługuje od niej odwołanie do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Jednocześnie UOKiK przypomina turystom, którzy nie są zadowoleni z jakości świadczonych usług, że mają możliwość dochodzenia swoich praw. Niewywiązywanie się przedsiębiorcy z kontraktu,  niższy standard hotelu niż przewidywała umowa czy zmieniony program wyjazdu, to nadal jedne z najczęstszych problemów konsumentów korzystających z usług biur podróży. Jak wynika z danych Stowarzyszenia Konsumentów Polskich, które zajmuje się obsługą bezpłatnej infolinii konsumenckiej 0 800 800 008 – co czwarta skarga związana z turystyką dotyczyła właśnie takich problemów. Warto pamiętać, że o wszelkich nieprawidłowościach napotkanych w trakcie imprezy turystycznej powinniśmy niezwłocznie poinformować rezydenta, pilota lub innego przedstawiciela biura podróży. Ponadto zgodnie z prawem jeżeli impreza została zorganizowana w sposób odbiegający od ustalonego w umowie, możemy po jej zakończeniu złożyć reklamację u organizatora turystyki. Jeżeli nie ustosunkuje się on do reklamacji na piśmie w terminie 30 dni od dnia zakończenia imprezy turystycznej, a w wypadku zgłoszenia jej dopiero po zakończeniu imprezy turystycznej – w terminie 30 dni od złożenia, uważa się, że uznał reklamację za uzasadnioną”.

Źródło: informacja prasowa UOKiK (www.uokik.gov.pl/pl/120/art641.html).

PIT vs. Prezes UOKiK

Ostatnio Polska Izba Turystyki zarzuciła Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów naruszenie dobrego imienia organizatorów turystyki, których dane zostały ujawnione przed zakończeniem postępowania w sprawie kontroli wzorców umownych. Zostały one opublikowane w raporcie z kontroli organizatorów turystyki. Do problemu tego odniósł się dr. Ireneusz C. Kamiński (adiunkt w Zespole Prawa Międzynarodowego i Europejskiego Instytutu Nauk Prawnych PAN, wykładowca na Uniwersytecie Jagiellońskim, ekspert Rady Europy w dziedzinie swobody wypowiedzi oraz prawa mediów, współpracownik i konsultant wielu organizacji). W jego ocenie „tak czynności kontrolne podjęte w ramach postępowania wyjaśniającego, jak i późniejsza publikacja wyników kontroli w postaci Raportu, miały oparcie w przepisach prawa. Postępowanie wyjaśniające, które ma wstępny charakter, nie wymagało zastosowania przepisów i gwarancji procesowych powiązanych z „właściwymi” postępowaniami kończonymi decyzją administracyjną. UOKiK był uprawniony do ujawnienia wyników swojej kontroli nie tylko ze względu na reguły ustawowe (ustawa o dostępie do informacji), ale i zasady konstytucyjne, które stanowią normatywny fundament takich reguł oraz określają sposób dokonywania ich wykładni. Zarzuty postawione przez PIT trzeba więc w konsekwencji uznać za nieuzasadnione”.

Szersza argumentacja zostanie przedstawiona w artykule dr. Ireneusza C. Kamińskiego pt. „Kilka uwag w sprawie sporu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Polskiej Izby Turystyki”, który ukaże się wkrótce w jednym z czasopism naukowych poświęconych turystyce.