Category Archives: Uncategorized

Wyrok w sprawie właścicielek pensjonatu, które pobiły swoich gości

W sierpniu 2019 r. bardzo głośno było o sprawie właścicielek pensjonatu w Zakopanem, które pobiły swoich gości. Niedawno w sprawie tej zapadł prawomocny wyrok. Sąd orzekł odpowiednio 4 i 6 miesięcy pozbawienia wolności, która została zawieszona na 2 lata. Ponadto muszą one wypłacić poszkodowanym zadośćuczynienie w kwocie 2 tys. zł i 2,5 tys. zł.

Pierwszy wyrok zapadł w maju tego roku. Został zaskarżony przez właścicielki pensjonatu. W dniu 3 listopada sąd odwoławczy podtrzymał wcześniejszy wyrok i jest on już prawomocny.

Szerzej o sprawie piszą Tygodnik Podhalański (Więzienie w zawieszeniu i zakaz prowadzenia pensjonatu za atak na gości) oraz Onet (Sąd skazał właścicielki pensjonatu w Zakopanem, które pobiły swoich gości).

Sąd Najwyższy: przepis nakładający obowiązek kwarantanny jedynie z powodu faktu przekroczenia granicy RP został ustanowiony z przekroczeniem upoważnienia ustawowego

Wyrokiem z dnia 27 października 2021 r. Sąd Najwyższy uznał, że: przepis „nakładający obowiązek 14-dniowej kwarantanny jedynie z powodu faktu przekroczenia granicy Rzeczpospolitej Polskiej został ustanowiony z przekroczeniem upoważnienia ustawowego”. Sąd Najwyższy jednocześnie uniewinnił obwinionego o popełnienie m.in. wykroczenia z art. 116 § 1 pkt 3 k.w.

Sąd Najwyższy uzasadnił swoje rozstrzygnięcie w następujący sposób:

Kasacja Rzecznika Praw Obywatelskich okazała się zasadna w stopniu oczywistym, pozwalającym na jej uwzględnienie na posiedzeniu wyznaczonym w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Słuszne jest zarówno stanowisko skarżącego, jak i konkluzja wywodu kasacji, że w analizowanej sprawie brak było możliwości ukarania obwinionego P. G. na podstawie art. 116 § 1 pkt 3 k.w., albowiem obwiniony nie wypełnił znamion tego wykroczenia.

Zgodnie z dyspozycją art. 116 § 1 pkt 3 k.w. w brzmieniu obowiązującym w dniu 29 marca 2020 r. za wykroczenie unormowane w tym przepisie ponosi odpowiedzialność osoba, która wiedząc o tym, że jest nosicielem zarazków choroby określonej w punkcie 1, tj. gruźlicy, choroby wenerycznej lub innej choroby zakaźnej lub podejrzanym o nosicielstwo, nie przestrzega nakazów lub zakazów zawartych w przepisach o zapobieganiu tym chorobom lub o ich zwalczaniu albo nie przestrzega wskazań lub zarządzeń leczniczych wydanych na podstawie tych przepisów przez organy służby zdrowia.

Tymczasem P. G. nie został objęty nadzorem epidemiologicznym, jak również nie wydano w stosunku do niego decyzji nakładającej obowiązek kwarantanny bądź izolacji domowej z powodu zakażenia, bądź podejrzenia choroby zakaźnej (w tym przypadku zakażenia koronawirusem SARS CoV-2). Podstawę przypisanej obwinionemu odpowiedzialności stanowił fakt opuszczenia przez niego wyznaczonego miejsca odbywania kwarantanny (zlokalizowanego pod adresem G., ul. O.. działka nr (…)), a wynikającej z faktu przekroczenia przez niego granicy Rzeczpospolitej Polskiej, tj. złamania obowiązku kwarantanny.

Obowiązek zachowania kwarantanny został nałożony na obwinionego w oparciu o przepisu rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r., poz. 491). W przepisie § 2 ust. 2 pkt 2 cytowanego rozporządzenia ustanowiono wobec osób przekraczających granicę państwową, w celu udania się do swojego miejsca zamieszkania lub pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, obowiązek odbycia 14-dniowej kwarantanny, licząc od dnia następującego po przekroczeniu tej granicy. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia obowiązek kwarantanny po przekroczeniu granicy Rzeczypospolitej Polskiej miał być równoważny z obowiązkiem wynikającym z art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, a decyzji organu inspekcji sanitarnej nie wydawało się.

Trafnie wskazał autor kasacji, że powyższy przepis rozporządzenia nakładający obowiązek 14-dniowej kwarantanny jedynie z powodu faktu przekroczenia granicy Rzeczpospolitej Polskiej został ustanowiony z przekroczeniem upoważnienia ustawowego. Wydając rozporządzenie z dnia 20 marca 2020 r., w oparciu o delegację wynikającą z art. 46 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2019 r. poz. 1239 ze zm.) Minister Zdrowia mógł bowiem jedynie ustanowić:

1)czasowe ograniczenie określonego sposobu przemieszczania się,

2)czasowe ograniczenie lub zakaz obrotu i używania określonych przedmiotów lub produktów spożywczych,

3)czasowe ograniczenie funkcjonowania określonych instytucji lub zakładów pracy,

4)zakaz organizowania widowisk i innych zgromadzeń ludności,

5)obowiązek wykonania określonych zabiegów sanitarnych,

6)nakaz udostępnienia nieruchomości, lokali, terenów i dostarczenia środków transportu do działań przeciwepidemicznych przewidzianych planami przeciwepidemicznymi,

7)obowiązek przeprowadzenia szczepień ochronnych.

Zatem oczywistym jest, że w drodze rozporządzenia wykonawczego do ww. ustawy, tj. w oparciu o art. 46 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, Minister Zdrowia nie mógł skutecznie i w sposób prawnie wiążący ustanowić obowiązku poddania się 14-dniowej kwarantannie. Zgodnie z art. 92 ust. 1 Konstytucji kompetencje dla organu jakim jest Minister Zdrowia do wydawania rozporządzeń obejmują wyłącznie zakres szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Skoro w świetle obowiązującego w dniu wydania rozporządzenia przepisu ustawy określającego zakres dopuszczalnej delegacji brak było upoważnienia do ustanawiania wobec osób przekraczających granicę państwową obowiązku odbycia 14-dniowej kwarantanny, stanowiącej ze swej istoty formę ograniczenia konstytucyjnej wolności osobistej i wolności poruszania się, to takie wykroczenie poza przyznane upoważnienie stanowiło naruszenie art. 92 ust. 1 Konstytucji. Tym samym wprowadzony bez upoważnienia ustawowego nakaz, jako wprost sprzeczny z zagwarantowanymi konstytucyjnie prawami do wolności oraz swobodnego poruszania się po terytorium Rzeczpospolitej Polskiej (art. 52 ust. i art. 31 ust. 1 i 3 Konstytucji), nie może w sposób oczywisty tworzyć podstawy prawnej do wypełnienia blankietu normy sankcjonowanej z art. 116 § 1 pkt 3 k.w. i prowadzić do ukarania na podstawie tego przepisu. Sprzeciwiałoby się to nie tylko samej idei państwa prawa, ale także stanowiło naruszenie istoty konstytucyjnie chronionych wolności i praw jednostki. Tymczasem obowiązkiem wszystkich organów państwa jest stanie na ich straży oraz stanowienie i stosowanie przepisów w sposób zgodny z tymi wolnościami i prawami człowieka zapisanymi w Konstytucji.

W związku z powyższym, w zakresie w jakim rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r., poz. 491) ograniczało bez podstawy wynikającej z ustawy prawa i wolności konstytucyjne, nie mogło zostać uznane przez Sąd za skuteczną i legalną podstawę prawną ograniczenia tych praw i wolności, a w konsekwencji ukarania obwinionego.

Tym samym trafnie wskazuje Rzecznik Praw Obywatelskich, że w analizowanej sprawie doszło do rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia prawa materialnego, tj. art. 116 § 1 pkt 3 k.w., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy czyn przypisany P. G. nie wyczerpywał znamion tego wykroczenia. Brak zatem było podstaw do ukarania obwinionego na podstawie tego przepisu.

Powyższe uchybienie skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ w G. oraz uniewinnienia P. G. od popełnienia wykroczenia z art. 116 § 1 pkt 3 k.w. Konsekwencją tego rozstrzygnięcia jest decyzja o obciążeniu Skarbu Państwa kosztami postępowania w sprawie.

Jedynie na marginesie zauważyć należy, że Sąd Rejonowy omyłkowo zakwalifikował czyn obwinionego również jako wypełniający dyspozycję art. 23 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten określa obowiązki kierującego pojazdem przy podejmowaniu manewrów wymijania, omijania i cofania i zupełnie nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie.

Wyrok dostępny jest: tutaj.

Warto zauważyć też, że dr Tomasz Sroka z Katedry Prawa Karnego UJ zwraca uwagę na jeszcze jeden aspekt tego problemu. Wskazuje on, że kwarantanna lub izolacja odbywane w związku z przeciwdziałaniem epidemii wirusa SARS-CoV-2 stanowią pozbawienie wolności w rozumieniu art. 41 ust. 1 Konstytucji czy art. 5 ust. 1 lit. e EKPC, a „istota prewencyjnego pozbawienia wolności bezwzględnie wyklucza, aby decyzja o zastosowaniu wobec jednostki środka izolacyjnego została podjęta w drodze aktu generalno-abstrakcyjnego, gdzie wykluczona jest ocena konkretnej sytuacji faktycznej, w jakiej znajduje się określona osoba, i związanego z tą sytuacją niebezpieczeństwa dla dóbr prawnych. W konsekwencji nie jest dopuszczalne, z konstytucyjnego punktu widzenia, stosowanie pozbawienia wolności, w tym prewencyjnego pozbawienia wolności, w drodze decyzji prawodawcy, wyłącznie na podstawie aktów stanowienia prawa, niezależnie od tego, czy byłaby to ustawa, czy akt podustawowy. Pozbawienie wolności osobistej może być tylko i wyłącznie konsekwencją aktu stosowania prawa” (T. Sroka, Prewencyjne pozbawienie wolności, Kraków 2021, s. 456).

Regulacja usług pilotów wycieczek – uwagi krytyczne

Poniżej zamieszczam artykuł pt. Regulacja usług pilotów wycieczek w ustawie o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych – uwagi krytyczne:

Ukaże się on w monografii pod red. K. Płonki-Bielenin oraz D. Wolskiego pt. „Prawne i praktyczne aspekty turystyki i rekreacji”, która ukaże się nakładem wydawnictwa GWSH na przełomie grudnia i stycznia.

Piotr Cybula

Analiza prawna podstaw odbywania się wycieczek młodzieży izraelskiej do Polski?

„Kończymy w Ministerstwie Spraw Zagranicznych analizę prawną podstaw, na których odbywają się wycieczki młodzieży izraelskiej do Polski” – poinformował pod koniec sierpnia 2021 r. wiceminister w tym resorcie Paweł Jabłoński.

Na początku września wystąpiłem do MSZ z prośbą o informację, czy taka analiza została już przygotowana. Jeśli tak, poprosiłem o jej udostępnienie. Jeśli nie, poprosiłem o jej niezwłocznie udostępnienie po jej przygotowaniu. Pod koniec października przypomniałem się, bo żadnej informacji nie otrzymałem. Odpowiedź otrzymałem w środę 3 listopada 2021 r., dokładnie w dwa miesiące po przesłaniu mojego zapytania do MSZ. Zamieszczam ją poniżej:

Szanowny Panie,

w odpowiedzi na zapytanie uprzejmie informujemy, że do przyjazdów edukacyjnych młodzieży izraelskiej do Polski mają zastosowanie następujące akty prawne:

I. Art. IX umowy między rządem RP a rządem Państwa IL o współpracy kulturalnej, naukowej i oświatowej z 1991 r. (załącznik nr 1), jak niżej:


(…)

Artykuł  IX

Umawiające się Strony będą popierać kontakty i wymianę między organizacjami młodzieżowymi i studenckimi, jak również wzajemną wymianę młodzieży szkolnej i studenckiej.


(…)

II. Umowa o wymianie Młodzieży między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Państwa Izrael, podpisana w Warszawie dnia 29 sierpnia 1991 r. (załącznik nr 2) – dotyczy inspirowania, popierania różnorodnych form kontaktów młodzieży polskiej i izraelskiej.

III. Dokumentem regulującym w szerszym zakresie aniżeli powyższe Umowy, działania strony polskiej i strony izraelskiej w zakresie przyjazdów edukacyjnych młodzieży izraelskiej do Polski jest Wspólna Deklaracja Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej i Ministerstwa Spraw Zagranicznych Państwa Izrael w sprawie przyjazdów edukacyjnych izraelskiej młodzieży do Polski, podpisana dnia 11 września 2006 r. podczas oficjalnej wizyty śp. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego w Izraelu. Głównym celem Wspólnej Deklaracji jest „zapoznanie odwiedzającej Polskę młodzieży izraelskiej z wielowiekową historią współżycia Żydów i Polaków, w całej jej złożoności, a także z szerszym kontekstem, w jakim dokonał się Holokaust„.

IV. W 2009 r. podpisano umowę pomiędzy Izraelską Radą Wymiany Młodzieży (Israel Youth Exchange Council) i polskim Ministerstwem Edukacji Narodowej dotyczącą programu wymiany młodzieży z Polski i Izraela. Do działań objętych programem współpracy należy: wymiana uczniów ze szkół polskich i izraelskich, w szczególności szkół średnich. Jednostką kontaktową dla polskich szkół, organizacji i instytucji zainteresowanych wzięciem udziału w wymianie dwustronnej jest Departament Współpracy Międzynarodowej Ministerstwa Edukacji i Nauki RP.

Z wyrazami szacunku

Biuro Rzecznika Prasowego
Ministerstwo Spraw Zagranicznych

Do tego zostały załączone dwa załączniki:

1, Umowa między Rządem RP a Rządem Państwa Izrael o współpracy kulturalnej, naukowej i oświatowej z 22 maja 1991 r.

oraz

2 Umowa o Wymianie Młodzieży między Rządem RP a Rządem Państwa Izrael z 29 sierpnia 1991 r.

Otrzymanie tej informacji było dla mnie pewnym zaskoczeniem. Zapowiadana była szumnie nazwana „analiza prawna”, a tymczasem otrzymałem zupełnie podstawową informację. Z drugiej strony wydaje się zaskakujące, że o tak podstawowych informacjach w ministerstwie spraw zagranicznych nie wiedziano i wymagało to podjęcia dodatkowych działań ustalających. Przypomnę też, że na tak rozumianą informację czekałem dwa miesiące, a MSZ już pod koniec sierpnia zapowiadał, że kończy pracę nad tą analizą. Czy należy przyjąć w kontekście czasu przez który oczekiwałem na tę informację, że na jej opracowanie ministerstwu zeszło ponad dwa miesiące?

Z uwagi na powyższe wątpliwości ponownie wystąpiłem do MSZ z takim pytaniem:

Uprzejmie proszę o jednoznaczną odpowiedź – czy wspomniana analiza została przygotowana, a jeśli tak, to proszę o jej udostępnienie. Wspominał Pan o tym, że MSZ przygotowuje „analizę prawną podstaw, na których odbywają się wycieczki młodzieży izraelskiej do Polski”. Tymczasem otrzymałem od Pana zupełnie podstawowe informacje, co do których mam wątpliwość, czy rzeczywiście jest to wspomniana „analiza”.

c.d.n.

Piotr Cybula

Czy „budżetowy charakter obiektu” stanowi podstawę do zwolnienia odpowiedzialności organizatora turystyki za uszkodzenie wyposażenia i insekty? (przypadek spółki akcyjnej z Ł.)

W praktyce czasami zdarza się, że organizatorzy turystyki próbują uchylić się od swojej odpowiedzialności za nienależyte wykonanie umowy o udział w imprezie turystycznej, powołując się na cenę jaką zapłacili podróżni i charakter usługi. Na zasadzie – cena nie była za wysoka, więc nie można było oczekiwać zbyt wiele, to normalne i typowe, że mogą wystąpić w takim przypadku pewne problemy, a ryzyko ich wystąpienia leży po stronie podróżnego. Poniżej zamieszczam ciekawy fragment uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ w Gdańsku z dnia 2 czerwca 2021 r., w którym sąd odniósł się wyraźnie do tego typu argumentacji:

„Na podstawie analizy dokumentacji zdjęciowej oraz zeznań powodów Sąd uznał za zasadne również roszczenia powódki z tytułu uszkodzeń wyposażenia, tj. mebli kuchennych i kratek ściekowych, co uzasadniało obniżenie ceny o 10 % (pkt 5 lit. j tabeli – uszkodzenia wyposażenia). Udowodnione zostały też zarzuty związane z czystością i jakością pościeli oraz ręczników, które obniżały cenę o 10 % (pkt 7 lit. b tabeli – złe sprzątanie). Za zasadne, a jednocześnie najbardziej uciążliwe dla powodów, uznać należało również niezgodności związane z występowaniem insektów w postaci mrówek oraz karaluchów, które obniżały cenę o 20 % (pkt 5 lit. k. tabeli – robactwo).

Nie można zgodzić się z twierdzeniem, by występowanie powyższych niezgodności znajdowało usprawiedliwienie w budżetowym charakterze obiektu. Klasa hotelu może być wyznacznikiem jakości wyposażenia, lokalizacji czy oferowanych dodatkowych atrakcji, a nie wyznacznikiem tego, czy na miejscu jest odpowiednio czysto, nie występują insekty, a urządzenia sanitarne są sprawne i bezpieczne dla użytkowników. Odpowiednia dbałość o te ostatnie elementy stanowi podstawy należytego świadczenia wszystkich usług hotelarskich niezależnie od ich klasyfikacji, stąd budżetowa klasa hotelu w ofercie pozwanego pozostawała bez wpływu na żądanie powodów„.

Wyrok Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ w Gdańsku z dnia 2 czerwca 2021 r., XIV C 850/20. Pozwanym był organizator turystyki: „Spółka akcyjna z Ł.”.

Zapowiedź regulacji najmu krótkoterminowego

Zarówno ze strony Komisji Europejskiej, jak i Ministerstwa Rozwoju i Technologi pojawiły się w ostatnich dniach zapowiedzi regulacji najmuje krótkoterminowego. W komunikacie ministerstwa z 1 października 2021 r. wskazano:

Komisja Europejska rozpoczęła prace nad inicjatywą legislacyjną dotyczącą wynajmu krótkoterminowego. Przyjęcie aktu planowane jest na pierwszy kwartał 2022 roku. Obecnie na stronie internetowej Komisji Europejskiej trwają konsultacje publiczne oraz zbierane są pomysły dotyczące zakresu prac oraz ich szczegółów.


Usługi wynajmu krótkoterminowego są ważną częścią ekosystemu turystycznego UE. Segment ten stanowi ponad 23 % sektora zakwaterowania turystycznego i stale się rozwija. Szybki wzrost sektora wywołuje szereg obaw – stale zgłaszane są wątpliwości co do zgodności z obowiązującymi przepisami, takimi jak np. wymogi w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa.  Z drugiej strony uczestnicy rynku wielokrotnie wskazywali na istnienie przeszkód wynikających z rozdrobnionych, uciążliwych i restrykcyjnych przepisów.

Zainteresowane strony mogą wyrazić swoją opinię poprzez:

  • zgłaszanie pomysłów  – etap otwarty dla szerokiej opinii publicznej, nadesłane uwagi posłużą do dopracowania inicjatywy;
  • konsultacje publiczne – zainteresowane strony są proszone o uzupełnienie ankiety na temat poszczególnych aspektów prawa i polityki UE.

Inicjatywa ta ma na celu odpowiedzialny, sprawiedliwy i oparty na zaufaniu rozwój w dziedzinie krótkoterminowego wynajmu jako części zrównoważonego ekosystemu turystycznego. Ma ona również na celu zapewnienie równych szans wszystkim podmiotom świadczącym usługi zakwaterowania.  


Rozpoczęte przez Unię Europejską prace są odpowiedzią na liczne wnioski zainteresowanych stron o podjęcie działań w tej dziedzinie na poziomie europejskim. Ich zakres ma uwzględniać rozwiązania dla miast oraz równorzędnych i profesjonalnych podmiotów, a także platform oferujących krótkoterminowy wynajem, ze szczególnym uwzględnieniem korzyści dla małych i średnich przedsiębiorstw.

Termin zgłaszania pomysłów upływa 14 października, zaś konsultacje publiczne są otwarte do 13 grudnia 2021 roku.

Więcej informacji dotyczących projektu jest dostępnych na stronie internetowej Komisji Europejskiej.

Z kolej na temat zapowiedzi przygotowywanej regulacji przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii można przeczytać w artykule z 2 listopada 2021 r.: Najem krótkoterminowy – ma być centralny rejestr, branża chce też licencji.

Sąd UE oddalił skargi PLL LOT na decyzje zezwalające na koncentracje dotyczące nabycia niektórych aktywów grupy Air Berlin

20 października 2021 r. Sąd Unii Europejskiej oddalił wniesione przez przewoźnika lotniczego Polskie Linie Lotnicze „LOT” skargi na decyzje Komisji zezwalające na koncentracje dotyczące nabycia, odpowiednio, przez easyJet i przez Lufthansę niektórych aktywów grupy Air Berlin.

Informacja prasowa Sądu UE na temat tych spraw dostępna jest: tutaj.

„Społeczne funkcje obszarów chronionych” – konferencja (Kraków, 18-19.03.2022 r.)

W dniach 18-19 marca 2022 r. w Krakowie odbędzie się konferencja pt. „Społeczne funkcje obszarów chronionych”. Odbędzie się ona w 150. rocznicę utworzenia pierwszego na świecie parku narodowego i 90. rocznicę powstania Pienińskiego Parku Narodowego. Jako hasło przewodnie konferencji przyjęto cel utworzenia Parku Narodowego Yellowstone, zawarty w akcie jego powołania: „For the Benefit and Enjoyment of the People”, który motywuje do podjęcia dyskusji dotyczącej społecznych funkcji parków narodowych i innych obszarów prawnie chronionych.

Konferencja odbędzie się na terenie Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie, jej Wydział Turystyki i Rekreacji jest jednym z jej organizatorów.

Szczegółowe informacje: Zaproszenie na konferencję i komunikat

Formularz zgłoszeniowy: Społecznie funkcje obszarów chronionych-formularz

Kontakt: 150yellowstone@gmail.com

TSUE o możliwości karania za brak dowodu tożsamości lub paszportu

6 października TSUE 2021 r. wydał wyrok w sprawie C-35/20, w którym orzekł, że państwo członkowskie może zobowiązać swoich obywateli, pod groźbą kary, do posiadania przy sobie ważnego dowodu tożsamości lub paszportu, gdy podróżują do innego państwa członkowskiego, niezależnie od używanego środka transportu i trasy .

Więcej informacji o wyroku: komunikat prasowy TSUE.

Czy parki narodowe powinny tak informować odwiedzających?

PS. poprosiłem Park Gór Stołowych o zmianę treści tego komunikatu.