Studia Podyplomowe INP PAN “Prawo Ochrony Konsumentów” – II edycja

14 grudnia br. Rada Naukowa INP PAN podjęła uchwałę o uruchomieniu II edycji Studiów Podyplomowych „Prawo Ochrony Konsumentów”. Mam przyjemność być jednym z wykładowców, przedstawiając na nich problematykę ochrony praw konsumentów w turystyce.

Zapisy już trwają, a ich termin upływa 25 stycznia 2019 r. Zjazd inauguracyjny zaplanowany został na 23 lutego 2019 r. Zajęcia zakończą się w listopadzie 2019 roku.

Więcej informacji na stronie INP PAN

RPO przyłączył się do procesu cywilnego związanego ze śmiercią uczniów w Tatrach w 2003 r.

Informacja ze strony Rzecznika Praw Obywatelskich:

  • Pan Andrzej w 2003 r  stracił dwóch synów w lawinie w Tatrach. Pozwał o zadośćuczynienie za ich śmierć nauczyciela-organizatora tragicznej wycieczki licealnej, szkolny klub sportowy oraz miasto Tychy
  • Sąd przyznał powodowi tylko częściowe zadośćuczynienie od nauczyciela i klubu, ale oddalił roszczenie wobec miasta, które prowadziło liceum
  • Apelację powoda wsparł RPO, kwestionując uznanie przez sąd przedawnienia roszczeń wobec miasta
  • Dla odpowiedzialności miasta znaczenie ma fakt zgody dyrektor szkoły na tę wycieczkę – wskazuje Rzecznik

18 grudnia 2018 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach o godz. 13.30 rozpozna apelację w tej sprawie.

Historia sprawy

W tragicznej wycieczce licealistów z Tych na Rysy 28 stycznia 2003 r. pod  lawiną zginęło osiem osób, w tym dwóch synów pana Andrzeja.

W 2006 r.  nauczyciel geografii i prezes szkolnego klubu sportowego w  LO im. Leona Kruczkowskiego Mirosław Sz., który w ramach klubu zorganizował wycieczkę, został uznany za winnego „umyślnego sprowadzenia niebezpieczeństwa zdrowia i życia wielu osób”. Nie mając bowiem uprawnień  do prowadzenia górskich wycieczek dzieci, poprowadził wyprawę w niebezpiecznych okolicznościach, podczas pogarszających się warunków atmosferycznych.  Sz. został prawomocnie skazany na dwa lata pozbawienia wolności w zawieszeniu.

Wyrok karny otworzył drogę do roszczeń cywilnych.

Pan Andrzej złożył pozew o kilkaset tysięcy zł zadośćuczynienia od Mirosława Sz., klubu sportowego i miasta Tychy. 14 grudnia 2017 r. Sąd Okręgowy w Katowicach oddalił powództwo wobec Starostwa Powiatowego w Tychach z powodu upływu trzyletniego okresu przedawnienia. Sąd przyznał zaś powodowi 140 tys. zł zadośćuczynienia –  po połowie od Mirosława Sz. i od klubu.

Oddalając powództwo wobec miasta, sąd stwierdził, że klub miał osobowość prawną, a cała wyprawa została zorganizowana przez pozwanego działającego jako prezesa klubu.

Co prawda Mirosław Sz. uważał, że wycieczkę organizuje jako przedstawiciel szkoły, bo na taki przepis się powołał (rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 8 listopada 2001 r. w sprawie warunków i sposobu organizowania przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki krajoznawstwa i turystyki). Sąd jednak zauważył, że Mirosław Sz. przyjął złą podstawę organizacyjną. Powinien był posłużyć się innym rozporządzeniem (MEN z dnia 21 stycznia 1997 r. w sprawie warunków, jakie muszą spełniać organizatorzy wypoczynku dla dzieci i młodzieży szkolnej). A z niego wynika, że organizatorami wycieczki mogła być nie tylko szkoła, ale też klub. W ocenie sądu wykluczyło to odpowiedzialność miasta, zwłaszcza że klub miał osobowość prawną.

Sąd uznał też, że wedle art. 429 Kodeksu cywilnego „kto powierza wykonanie czynności drugiemu, ten jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną przez sprawcę przy wykonywaniu powierzonej mu czynności, chyba że nie ponosi winy w wyborze albo że wykonanie czynności powierzył osobie, przedsiębiorstwu lub zakładowi, które w zakresie swej działalności zawodowej trudnią się wykonywaniem takich czynności”.

Sąd przypomniał, że „odpowiedzialność powierzającego wykonanie czynności drugiemu jest bowiem samodzielna i niezależna od odpowiedzialności sprawcy bezpośredniego. Jest to odpowiedzialność na zasadzie winy za czyn własny oraz na zasadzie ryzyka za zawinione czyny cudze”.

Argumenty RPO

Rzecznik popiera apelację ojca wobec władz miasta. Rzecznik nie wypowiada się co do wysokości zasądzonego zadośćuczynienia.

Rzecznik zwraca uwagę, że sąd nie wyjaśnił, dlaczego zastosowanie innego rozporządzenia do organizacji wycieczki przesądza o wykluczeniu odpowiedzialności miasta za tragedię pod Rysami. Na tę wycieczkę wyraziła zgodę dyrekcja szkoły (i nie ma znaczenia, że rozporządzenie z 1997 r. nie mówi o takiej zgodzie, a to z 2001 – już tak). Należy przyjąć współodpowiedzialność Miasta Tychy jako organu prowadzącego szkołę  – uznał Rzecznik. – To, że klub ma osobowość prawną, nie stoi na przeszkodzie  odpowiedzialności także miasta.

Skoro pozwany Mirosław Sz. był nauczycielem w liceum, to w kwestiach odpowiedzialności za szkody wyrządzone w ramach pełnionych przez niego funkcji, należy go uważać za funkcjonariusza samorządu terytorialnego.

Co do przedawnienia roszczenia przeciwko Tychom sąd odwołał się do stanowiska Sądu Najwyższego z 20 lipca 2017 r. Całkowicie jednak pominął ustaloną do tej pory linię orzeczniczą w kwestii wydłużenia terminu przedawnienia roszczeń skierowanych nie bezpośrednio do sprawcy, ale do innych podmiotów odpowiadających za szkodę przezeń  wyrządzoną. Np. w wyroku z 2005 r. SN wskazał, że „zaostrzony reżim odpowiedzialności na zasadzie ryzyka rozszerza odpowiedzialność prowadzącego przedsiębiorstwo tak dalece, że odpowiada on zarówno za zawinione wyrządzenie szkody, jak i w braku takiego zawinienia. Uznał, że art. 442 § 2 Kc  będzie mieć  zastosowanie wówczas, gdy szkoda spowodowana zostanie przestępstwem – niezależnie od tego, czy poszkodowany skieruje swoje roszczenie przeciwko sprawcy przestępstwa, czy przeciwko innej osobie odpowiedzialnej za szkodę.

VII.501.43.2018

Czy autorzy blogów powinni pomagać studentom w przygotowaniu prac magisterskich?

Podobnie jak i zapewne wiele innych osób prowadzących blogi prawnicze, co jakiś czas otrzymuję prośby studentów o pomoc w przygotowaniu prac magisterskich. Widząc tego rodzaju informację mam mieszane uczucia. Oczywiście w pierwszej kolejności cieszy mnie, że inne – młodsze – osoby również interesuje ta problematyka. Z drugiej jednak strony za chwilę pojawia się pytanie, czy na taką prośbę powinienem odpowiedzieć pozytywnie?

Prośby te dotyczą różnych kwestii, np. literatury, spisu treści itp., itd. Typowa prośba brzmi tak.

Witam serdecznie,

Przygotowuję pracę magisterską na temat z zakresu prawa turystycznego (tu tytuł). W związku z prowadzeniem przez Pana bloga na temat prawa turystycznego, chciałbym się zapytać…

I dalej padają różne prośby, typu:

  • czy mógłby Pan polecić mi jaką literaturę dotyczącą tego problemu?
  • czy mógłby Pan przedstawić jakieś sugestie dotyczące pracy?
  • czy mógłby Pan wskazać, na co szczególnie zwrócić uwagę?

Na tego rodzaju maile odpowiadam jednak ostatecznie zawsze przecząco, co wynika przede wszystkim powodów.

Po pierwsze, zostałem tak nauczony i tak sam staram się uczyć Studentów (sam też bywam promotorem), że tego rodzaju informacje powinny w pierwszej kolejności wynikać z samodzielnej pracy Studenta. Przekazując tego rodzaju informacje mam wrażenie, że wyręczałbym osobę z pracy, którą sama powinna wykonać. I mam wrażenie (może czasem mylne), że osobie pytającej po prostu nie chce się jej wykonać. Może moje odczucia byłyby inne, gdyby miał wrażenia, że osoba pyta o kwestie na które odpowiedzi rzeczywiście mogą być trudne. Nie są to jednak pytania typu: po zapoznaniu się z artykułem X mam wątpliwości co do podnoszonych argumentów sprawie Y, ponieważ Z. A jak ja mam poważnie potraktować pytanie o wskazanie literatury? W czasach, kiedy na każdej uczelni mamy dostępne programy z bazami artykułów prawniczych? 

Po drugie, uważam, że nie byłoby to – co do zasady – do końca w porządku względem promotora pracy, bo taki przecież jest. Trudno mi sobie wyobrazić sytuację kiedy promotor mówi do : ponieważ ja średnio znam się na tym temacie, proszę zapytać o to Autora bloga prawo turystyczne, może on coś Panu/Pani doradzi„. Ani też kiedy to Student mówi do promotora: to ja w pierwszej kolejności napiszę do autora bloga prawo turystyczne, może prześle mi jakieś wskazówki odnośnie literatury albo spisu treści. Oczywiście zdarza się, że praca magisterska ma charakter interdyscyplinarny i promotor odsyła na konsultacje do innej osoby, ale ma to miejsce wyjątkowo, a przede wszystkim właśnie za jego wiedzą. Śmiem podejrzewać, że w znanych mi przypadkach odbywa się to poza wiedzą promotora

Mówiąc już poważniej – praca magisterska powinna być wynikiem samodzielnej pracy Studenta. Pracy, która powinna być oparta na współpracy z promotorem, pod kierunkiem którego jest przygotowywana i który powinien być odpowiednio przygotowany do pomocy w jej pisaniu. Jakby nie było osoba zwracająca się do mnie z taką prośbą wysyła sygnał, że tak chyba nie jest, co już stanowi inny problem…

Odpowiadając na postawione w tytule pytanie – moim zdaniem autorzy blogów nie powinni co do zasady pomagać Studentom w przygotowywaniu prac magisterskich. Co do zasady stanowiłoby to wyręczanie z pracy albo Studentów albo ich promotorów. Jeśli taką potrzebę dostrzega Student, może to też świadczyć o tym, że wybór tematu został dokonany wadliwie, skoro nie może liczyć w tym zakresie na odpowiednią pomoc promotora.

Piotr Cybula



Zintegrowany System Kwalifikacji w turystyce

23 listopada 2018 r. odbyło się seminarium  informacyjne o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji w turystyce, organizowane przez Instytut Badań Edukacyjnych we współpracy z Ministerstwem Sportu i Turystyki. Celem spotkania było przedstawienie wybranych zagadnień związanych z wdrażaniem ZSK, w szczególności roli organizacji branżowych, specjalistów i ekspertów sektora turystycznego.

Departament Turystyki obecnie proceduje 5 wniosków włączania kwalifikacji rynkowych do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji. Pierwsza z niżej wymienionych kwalifikacji została już włączona do ZSK. Wnioskodawca uzyskał uprawnienia Instytucji Certyfikującej, której przypisano Podmiot Zewnętrznego Zapewnienia Jakości.

  • Pilotowanie imprez turystycznych – włączona kwalifikacja do ZSK;
  • Przygotowanie potraw zgodnie z trendami rynkowymi i zasadami zdrowego żywienia;
  • Obsługa w turystyce zdrowotnej;
  • Przygotowanie napojów mieszanych na bazie alkoholu i bezalkoholowych oraz przekąsek;
  • Zarządzanie pracą restauracji;
  • Organizowanie, planowanie i prowadzenie wycieczek w obszarach górskich, szczególnie dla dzieci i młodzieży.

Podczas seminarium prezentowane były następujące tematy: Elementy systemu, opisywanie kwalifikacji, role przedstawicieli branży w procesie włączania kwalifikacji do systemu, wydawanie certyfikatów; Znaczenie turystyki w strategiach rozwoju regionalnego a zapotrzebowanie na kwalifikacje ZSK. Rola doradców regionalnych IBE; Sektorowa Rama Kwalifikacji dla Turystyki; Przygotowanie opisu kwalifikacji –praktyczne wskazówki.

Na zakończenie spotkania odbył się panel dyskusyjny nt. korzyści wynikających ze Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji z udziałem przedstawicieli branży. Moderatorem spotkania była prof. Hanna Zawistowska – Sektorowa Rada ds. Kompetencji Sektora Turystyki. W panelu uczestniczyli również Dyrektor Departamentu Turystyki Ministerstwa Sportu i Turystyki p. Ewa Pawlak – Lewandowska, p. Jerzy Czapla  z Centrum Szkolenia Barmanów, p. prof. Zygmunt Kruczek z Sektorowej Rady ds. Kompetencji Sektora Turystyki, p. Józef Ratajski, wiązek Pracodawców Turystyki Lewiatan, Sektorowa Rada ds. Kompetencji Sektora Turystyki, p. Marcin Marciniak – Mierzejewski z Instytutu Badań Edukacyjnych.

[informacja stanowi komunikat MSiT]

Problematyka prawna przewodnictwa i pilotażu na konferencji „Rynek pracy przewodników turystycznych, pilotów wycieczek i animatorów czasu wolnego” – Kraków (6.12.2018 r.)

Jak wcześniej informowałem, 6 grudnia 2018 r. odbędzie się w Krakowie konferencja pt. „Rynek pracy przewodników turystycznych, pilotów wycieczek i animatorów czasu wolnego”.

Niedawno organizatorzy udostępnili jej program (dostępny: tutaj). Trzecia sesja poświęcona została problematyce prawnej przewodnictwa i pilotażu. Przedstawię na niej referat poświęcony prawnym aspektom wykonywania pilotów wycieczek.

sesja

Panel dyskusyjny o przewodnictwie górskim w Polsce na 16. Krakowskim Festiwalu Górskim

Podczas 16. Krakowskiego Festiwalu Górskiego (28.11-2.12) odbędzie się panel dyskusyjny poświęcony w przewodnictwu górskiemu w Polsce, w którym będę miał przyjemność wziąć udział:

16:00-17:30 – „Przewodnictwo w Polsce” – panel dyskusyjny poświęcony przewodnictwu górskiemu w Polsce – jego aktualnym problemom oraz wyzwaniom, które stoją przed nim w dobie deregulacji zawodu, internetowych ekspertów i tzw. czarnego przewodnictwa.
W dyskusji udział wezmą: dr Piotr Cybula – radca prawny, Akademia Wychowania Fizycznego w Krakowie; dr Dominik Wolski – radca prawny, Górnośląska Wyższa Szkoła Handlowa w Katowicach; Paweł Orawiec – Prezes Zarządu Stowarzyszenia Wysokogórskich Przewodników Tatrzańskich; Krzysztof Kulesza  – Prezes Centrum Przewodnictwa Tatrzańskiego; Tomek Nodzyński – Akademickie Koło Przewodników Tatrzańskich im. Zofii i Witolda H. Paryskich, SWPT, Szkoła Górska Morskie Oko; Paweł Konieczny – przewodnik beskidzki (SKPG Kraków), ratownik GOPR (Zastępca Prezesa Zarządu Grupy Podhalańskiej GOPR); Robert Rokowski oraz Marcin Kacperek – międzynarodowi przewodnicy wysokogórscy  IVBV/UIAGM/IFMGA, Polskie Stowarzyszenie Przewodników Wysokogórskich.
Moderator dyskusji: Bogusław Kowalski – Polski Związek Alpinizmu.

Przed tym panelem odbędzie się interesujące spotkanie o prawie i kryminalistyce w górach:

15:10-16:10 – „Trawers w prawo, czyli o prawie i kryminalistyce w górach” – spotkanie z prawnikami Danielem Bracanovicem i Jędrzejem Kupczyńskim

Program festiwalu dostępny jest: tutaj.

 

Komisja Europejska pyta organizatorów turystyki o pierwsze doświadczenia z nową dyrektywą

Komisja Europejska opublikowała ankietę skierowaną do organizatorów turystyki, w której pyta ich o pierwsze doświadczenia z dyrektywą 2015/2302 w sprawie imprez turystycznych i powiązanych usług turystycznych.

Ankieta dostępna jest: tutaj.