Tag Archives: zabezpieczenie finansowe

Raport NIK w sprawie zabezpieczeń finansowych biur podróży

Na stronie internetowej Najwyższej Izby Kontroli pojawiła się informacja o wynikach kontroli pt. Przestrzeganie warunków świadczenia usług turystycznych (dalej: raport).

Z praktycznego punktu widzenia jego najważniejsza część dotyczy problematyki zabezpieczenia finansowego. Ogólny wniosek jest następujący:

W ocenie Najwyższej Izby Kontroli działania Ministra Sportu i Turystyki w zakresie tworzenia mechanizmów prawnych dotyczących zabezpieczeń finansowych na rzecz klientów usług turystycznych nie były wystarczające. Przyjęte w ustawie o usługach turystycznych rozwiązania prawne nie gwarantują skutecznego zabezpieczenia finansowego klientów usług turystycznych w przypadku niewypłacalności organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego.

Dokonując wstępnej oceny raportu przyznam, że jak na tak długi okres oczekiwania raport niestety nieco rozczarowuje. Ma on w znacznej mierze charakter sprawozdawczy. Mimo stworzenia systemu, który nie chroni turystów na poziomie wymaganym przez prawo unijne dokonane oceny są pozytywne (w niektórych sytuacjach z zastrzeżeniem „mimo stwierdzonych nieprawidłowości”). Raport nie objął Ministra Finansów, który jest odpowiedzialny za wydanie rozporządzeń w sprawie gwarancji bankowej i ubezpieczeniowej oraz umowy ubezpieczenia. A akurat w tym zakresie popełnione zostały najpoważniejsze błędy z punktu widzenia prawa unijnego.

Raport pomija też sytuację poszkodowanych klientów – co prawda zauważa się, że powinni być oni chronieni „w pełni”, to nie wskazano w jaki sposób mogą teraz dochodzić swoich praw, a mamy przecież możliwość kierowania roszczeń do Skarbu Państwa w związku ze nieodpowiednim wdrożeniem art. 7 dyrektywy 90/314. Choć w tym ostatnim przypadku rozumiem, że nie było celem raportu „podpowiadaniem” klientom, co mogą w takiej sytuacji zrobić. Z drugiej jednak strony te potencjalne żądania i odpowiedzialność powinny przecież wpływać na ocenę obecnej sytuacji.

W sumie – wszystkich oceniono pozytywnie, tylko niestety klienci wciąż czekają na zwrot środków chronionych przecież prawem unijnym.

Piotr Cybula

„Syndyk: W kasie Sky Clubu było zero”

W dzisiejszej Rzeczpospolitej ukazał się wywiad z syndykiem Sky Club pt. „W kasie Sky Clubu było zero„. Stwierdza on m.in.  jedno mogę powiedzieć – w mojej długoletniej karierze syndyka, w tym syndyka masy upadłości Orbisu i innych skomplikowanych postępowań, takiego bałaganu w dokumentacji jeszcze nie widziałem. Części dokumentów w ogóle nie ma. Z tego co widzę, to nie wiem tak naprawdę, czy uda się kiedykolwiek dojść do wszystkiego.

Warto pamiętać, że w lepszej sytuacji niż inni wierzyciele są klienci Sky Club, którzy zawarli z tym organizatorem umowy o imprezę turystyczną. W tym bowiem przypadku są oni objęci ochroną wynikającą z art. 7 dyrektywy 90/314. Przepis ten został w prawie polskim wdrożony w sposób wadliwy – klienci Sky Club nie otrzymali jeszcze zwrotu środków z tego zabezpieczenia. W przypadku nieotrzymania pełnego zwrotu na poziomie i w zakresie wynikającym z art. 7 dyrektywy 90/314 w moim przekonaniu przysługuje im roszczenie wobec państwa polskiego (Skarbu Państwa) w związku z wadliwym wdrożeniem prawa unijnego.

Piotr Cybula

Pierwsze w tym roku biuro podróży ogłasza niewypłacalność – Biuro Turystyczne Tramp

Na stronie internetowej biura podróży Biuro Turystyczne Tramp zamieszczony został następujący komunikat dotyczący niewypłacalności tego biura podróży:

Z wielką przykrością muszę poinformować, iż z dniem dzisiejszym, 07.03.2013 wszelka działalność operacyjna mojej firmy, Biuro Turystyczne Tramp zostaje zawieszona, a wszystkie imprezy turystyczne zaplanowane w terminach począwszy od dzisiaj zostają anulowane. Złożyłem właśnie wniosek o niewypłacalność do Marszałka Województwa Pomorskiego, który jako beneficjent gwarancji turystycznej nr 00.870.239 o łącznej wartości 502 117,97 złotych, udzielonej przez AXA Polska Towarzystwo Ubezpieczeń i Reasekuracji S.A., dotyczącej zwrotu wpłat wniesionych przez klientów, uruchomi przewidzianą w ustawie o turystyce procedurę. Przepraszam bardzo Państwa, iż zaplanowany przez Państwa, opłacony urlop, nie dojdzie do skutku. Przez 15 lat prowadziłem Biuro Turystyczne Tramp, starając się ze wszystkich sił zbudować profesjonalne biuro podróży, które będzie wychodziło naprzeciw potrzebom klientów. Choć otoczony przez świetny zespół ludzi, nie udało mi się niestety. Szczerze przepraszam wszystkich Państwa, biorę całą odpowiedzialność na siebie. Walczyłem do ostatniej chwil. Dzisiaj rano podjąłem jednak nieodwracalną decyzję o zakończeniu działalności operacyjnej biura. Obecnie nie ma żadnych klientów przebywających na wyjazdach przez nas organizowanych. W związku z powyższym nie ma żadnych kosztów związanych z organizacją powrotów klientów do kraju i wszystkie pieniądze z gwarancji będą przekazane na zwrot wpłaconych zaliczek. Dochodzenie roszczeń w ramach posiadanej przez nas gwarancji turystycznej odbędzie się na zasadach określonych przez Marszałka Województwa Pomorskiego, a wypłacone przez AXA Towarzystwo Ubezpieczeń i Reasekuracji S.A po zakończeniu wszelkich procedur, które mogą trwać do kwietnia 2014. Dodatkowych informacji zasięgną Państwo w Urzędzie Marszałkowskim pod adresem e-mai:
dt@pomorskie.eu i  numerem telefonu: 58-326-83-55.

 

Cytat dnia, czyli dlaczego minister Katarzyna Sobierajska nie chce przyznać się do błędu i wykazuje się nieznajomością prawa unijnego?

Z dużym zaskoczeniem przeczytałem poniższą wypowiedź minister Katarzyny Sobierajskiej z posiedzenia jednej z komisji sejmowych, która odnosi się do zabezpieczenia finansowego organizatorów turystyki i pośredników turystycznych:

Występująca w imieniu rządu wiceminister sportu i turystyki Katarzyna Sobierajska poinformowała posłów, że rząd nie zgadza się na obciążanie budżetu państwa. Powołała się na art. 7 dyrektywy 314, według którego to organizator turystyczny ma zapewnić ochronę klientom. – Żaden przepis Unii Europejskiej nie nakłada na państwo obowiązku pokrywania kosztów powrotu klientów lub zwrotu zaliczek – podkreśliła.

Wypowiedź ta pojawiła się podczas dyskusji nad projektem nowelizacji ustawy o usługach turystycznych, o którym wcześniej pisałem.

Niestety trzeba jasna powiedzieć, że ta wypowiedź to po prostu mydlenie oczu.

Po pierwsze, twierdzenie, że „rząd nie zgadza się na obciążenie budżetu państwa” powiedziałbym, że jest nieco za późne. Mówiąc wprost – jeżeli rząd chciał tego uniknąć, powinien przygotować odpowiednie przepisy, które będą zgodne z prawem unijnym. Na obecnym etapie, biorąc pod uwagę prawo unijne, stwierdzenie, że rząd się zgadza lub nie na taką odpowiedzialność nie ma istotnego sensu (poza „politycznym”). Oczywiście, można nie zgodzić się na jakiś projekt nowelizacji, ale już nie na dochodzenie przez obywateli takiego odszkodowania przed sądem.

Po drugie, powoływanie się na przepis z którego wynika, że to organizator ma posiadać zabezpieczenie finansowe powiedziałbym, że jest ucieczką od problemu. Istotnie tak jest, że to organizator powinien posiadać zabezpieczenie. To zabezpieczenie powinno być jednak zapewnione w formach i w zakresie przewidzianym przez władze krajowe, a ściślej każde państwo członkowskie UE powinno wprowadzić takie regulacje, które zapewniają ochronę na poziomie przewidzianym przez dyrektywę. Niestety, nasze prawo nie spełnia tego warunku. Ogólnie mówiąc można powiedzieć, że to zadanie nałożone przez Unię Europejską zostało po prostu źle wykonane i stąd ta odpowiedzialność.

Po trzecie, istotnie, co prawda „żaden przepis Unii Europejskiej nie nakłada na państwo obowiązku pokrywania kosztów powrotu klientów lub zwrotu zaliczek”, to jednak patrząc na prawo unijne całościowo, w tym zwłaszcza uwzględniając bogate już orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, ta odpowiedzialność powiedziałbym, że jest wręcz oczywistością. A żaden przepis nie zwalnia przedstawicieli naszego rządu ze znajomości tego orzecznictwa…

Nie wiem, czy minister Katarzyna Sobierajska nie zna tego orzecznictwa, czy też znając go w rzeczywistości stara się go pominąć w dyskusji. Żadna z tych opcji nie wpływa moim zdaniem korzystnie na wzrost zaufania obywateli do państwa, a cała sytuacja świadczy o tym, że przedstawicielom władzy niestety trudno się przyznać do błędu.

Wydawać by się mogło, że w demokratycznym państwie prawnym, które jest członkiem Unii Europejskiej, taki sposób dyskusji z obywatelami nie powinien mieć miejsca. Znając tę problematykę, takich wypowiedzi polskich władz słucham z dużym zaskoczeniem.

Piotr Cybula

Posiedzenie komisji sejmowej w sprawie projektu nowelizacji ustawy o usługach turystycznych

Jak podano na stronie internetowej sejmowej Komisji Kultury Fizycznej, Sportu i Turystyki, 21 lutego 2013 r. odbyło się pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o usługach o usługach turystycznych (druk nr 1081), który uzasadniał poseł Tomasz Górski.

O propozycji tej wcześniej już pisałem. Zmierza ona do wprowadzenia wyraźnej odpowiedzialności Skarbu Państwa w sytuacji, gdy środki z zabezpieczenia finansowego niewypłacalnego organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego nie są wystarczające – mówiąc ogólnie – na zorganizowanie powrotu klienta oraz zwrot przedpłat.

Ustawodawca polski powinien wprowadzić przepisy zapewniające ochronę w tego rodzaju przypadkach i w takim zakresie w związku z art. 7 dyrektywy 90/314. Uchwalone w naszym państwie przepisy w praktyce nie zapewniają takiej ochrony klientom, co może rodzić odpowiedzialność państwa polskiego z tytułu nieprawidłowego wdrożenia prawa unijnego. Niniejsza propozycja pojawia się w związku z tą sytuacją. Zmierza ona do wprowadzenia do ustawy o usługach turystycznych następujących przepisów:

Art. 5a. 1. W przypadku, w którym suma gwarancji lub suma ubezpieczenia, o którym mowa w art. 5 ust. 1 okazuje się niewystarczająca dla pokrycia kosztów powrotu klientów z imprezy turystycznej do miejsca wyjazdu lub planowanego powrotu z imprezy turystycznej w wypadku gdy organizator turystyki lub pośrednik turystyczny wbrew obowiązkowi nie zapewnia tego powrotu, a także
zwrotu wpłat wniesionych tytułem zapłaty za imprezę turystyczną w wypadku gdy z przyczyn dotyczących organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego oraz osób, które działają w ich imieniu impreza turystyczna nie zostanie zrealizowana oraz zwrotu części wpłat wniesionych tytułem zapłaty za imprezę turystyczną, odpowiadającą części imprezy turystycznej, która nie zostanie zrealizowana z przyczyn dotyczących organizatora turystyki lub pośrednika turystycznego oraz osób, które działają w ich imieniu, niepokryte z innych źródeł koszty oraz zwrot wpłat dokonywany jest z budżetu państwa.
2. Skarbowi państwa przysługuje roszczenie o zwrot wypłaconych sum przeciwko przedsiębiorcy, o którym mowa w art. 5 ust. 1.
3. Wnioski o zwrot wpłat, o których mowa w ust. 1 kierowane są do Marszałka województwa.
4. Na decyzje Marszałka w przedmiocie zwrotu służy odwołanie do Ministra właściwego do spraw turystyki„.

Pełna treść wskazanego druku znajduje się tutaj. Zawiera on także uzasadnienie oraz opinie.

UZUPEŁNIENIE:

Jak podaje Rzeczpospolita (Skarb Państwa nie odda pieniędzy turystom), posłowie komisji zdecydowali, że zarekomendują Sejmowi odrzucenie projektu zmiany ustawy autorstwa Solidarnej Polski. Jak wskazano w tym artykule:

Występująca w imieniu rządu wiceminister sportu i turystyki Katarzyna Sobierajska poinformowała posłów, że rząd nie zgadza się na obciążanie budżetu państwa. Powołała się na art. 7 dyrektywy 314, według którego to organizator turystyczny ma zapewnić ochronę klientom. – Żaden przepis Unii Europejskiej nie nakłada na państwo obowiązku pokrywania kosztów powrotu klientów lub zwrotu zaliczek – podkreśliła.

Na ten temat będzie odrębny wpis.

Piotr Cybula

Uwagi ITRP do projektów rozporządzeń Ministra Finansów

Na stronie internetowej Izby Turystyki RP (w dziale: aktualności) zamieszczony został dokument: uwagi i propozycje do projektów rozporządzeń Ministra Finansów zmieniających:
– rozporządzenie w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia na rzecz klientów w związku z działalnością wykonywaną przez organizatorów turystyki i pośredników turystycznych,
– rozporządzenia w sprawie minimalnej wysokości sumy gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej wymaganej w związku z działalnością wykonywaną przez organizatorów turystyki i pośredników turystycznych.

Skarb Państwa powinien zapłacić klientom upadających biur podróży – propozycja zmiany ustawy o usługach turystycznych

Skarb państwa powinien zapłacić klientom upadających biur podróży, jeśli zabraknie dla nich pieniędzy z gwarancji ubezpieczeniowej – tej treści poprawkę do ustawy o usługach turystycznych zgłosił poseł Tomasz Górski (Solidarna Polska) – więcej w artykule: Skarbie, zapłać poszkodowanym turystom.

Komentarz – sam pomysł jest bardzo ciekawy. Jakby nie było to kwestia pewnej wiarygodności naszego państwa, które nie wywiązało się z obowiązku prawidłowego wdrożenia unijnej dyrektywy w tym zakresie. Niestety proces samych wypłat przedłuża się, co też m.zd. narusza dyrektywę. Odnośnie zgłoszonej propozycji można jedynie zadać pytanie – dlaczego ochroną powinni być objęci klienci biur podróży niewypłacalnych przed 1 stycznia 2011 r. Przecież wcześniej również istniał problem niezgodności z unijną dyrektywą? Data taka ma charakter bardzo „uznaniowy”. Projekt powinien być dobrze przygotowany merytorycznie. Wcześniejszy pomysł budził z tego punktu widzenia pewne wątpliwości. Nie spodziewam się, żeby uda się skutecznie wprowadzić tę poprawkę do ustawy (zgłasza parta opozycyjna). Byłoby to jednak z pewnością lepsze rozwiązanie w stosunku do tego, które mamy obecnie – klientom pozostaje występowanie na drogę sądową z pozwem o odszkodowanie w związku z nieprawidłowym wdrożeniem dyrektywy 90/314.

Piotr Cybula

Cytat dnia, czyli co według „Polityki” pokrywa zabezpieczenie finansowe organizatora turystyki?

Z gwarancji przede wszystkim pokrywane są powroty turystów, potem zobowiązania wobec Skarbu Państwa, rozliczenia z firmami przewozowymi, hotelarzami itd., a na samym końcu z samymi turystami

W. Markiewicz, Plajta Travel, „Polityka” 2013, nr 5, s. 38

Komentarz: nie wchodząc w szczegóły, zakres tego, co pokrywa zabezpieczenie finansowe organizatorów turystyki i pośredników turystycznych określony został w art. 5 ust. 1 ustawy o usługach turystycznych. Autor powyższego cytatu nie uwzględnił go, co doprowadziło do zupełnie nietrafnego stwierdzenia.

Piotr Cybula

 

Wyjaśnienie MSiT w sprawie prac nad zmianami zabezpieczenia finansowego

W związku z pojawiającymi się informacjami na temat podwyżki kwot sum gwarancyjnych dla organizatorów turystyki i pośredników turystycznych, Ministerstwo Sportu i Turystyki informuje:

Trwają prace nad nowelizacją rozporządzeń Ministra Finansów w sprawie minimalnych kwot sum gwarancyjnych. Zgodnie z założeniami, dla pełnej ochrony interesów klientów, niezbędne jest podniesienie kwot. Na obecnym poziomie prac, trudno mówić o konkretnej wartości ostatecznych kwot sum gwarancyjnych.

Zaproponowana podwyżka minimalnych stawek kwotowych zabezpieczeń nie będzie dotyczyła organizatorów turystyki i pośredników turystycznych  organizujących imprezy w kraju i w krajach sąsiadujących z Polską, a także przedsiębiorców, którzy osiągają przychody rzędu kilku milionów złotych i których zabezpieczenie finansowe jest obliczane procentowo od przychodu.

Ministerstwo Sportu i Turystyki, zgodnie ze stanowiskiem większości marszałków województw,  którzy w ubiegłym roku  bezpośrednio organizowali powroty do kraju poszkodowanych ok. 7100 klientów  15 – tu  niewypłacalnych biur podróży, zaproponowało aby  stosować    podniesione   kwoty stawek minimalnych sum gwarancyjnych także w stosunku do przedsiębiorców wykonujących tę działalność dłużej niż jeden rok, a nie w tylko w stosunku  do przedsiębiorców rozpoczynających działalność w ww. zakresie.  Ponadto  MSiT podtrzymało  propozycję   odpowiedniego  obniżenia  tych stawek kwotowych, w przypadku   krótszych  terminów pobierania przedpłat  i  niższych wysokości  pobieranych przedpłat  za imprezy turystyczne.

Podwyżka najniższych  kwot  sum gwarancyjnych  powinna przyczynić się do podniesienia poziomu zaufania klientów do biur podróży, które po fali ich ubiegłorocznych  niewypłacalności mocno zostało nadszarpnięte.

W opinii Ministerstwa Sportu i Turystyki, zaproponowane podniesienie ww. stawek kwotowych minimalnych sum gwarancyjnych w połączeniu  z innymi mechanizmami w zakresie uszczelnienia przedmiotowego systemu zabezpieczeń finansowych, które są zawarte w projektach rozporządzeń Ministra Finansów i w uwagach zgłoszonych do tych projektów,  zagwarantuje  znacznie wyższy poziom ochrony interesów ekonomicznych klientów biur podróży, w szczególności w stosunku do biur podróży mających stosunkowo niewielkie doświadczenie na rynku turystycznym oraz  osiągających stosunkowo niewielkie przychody z działalności jako organizator turystyki lub pośrednik turystyczny.

W gospodarce rynkowej zjawiska niewypłacalności i upadłości są rzeczą nieuniknioną.   Dlatego w opinii Ministerstwa Sportu i Turystyki należy skupić się na podnoszeniu poziomu ochrony klientów, czemu będzie  służyła  m.in. nowelizacja ww. rozporządzeń Ministra Finansów oraz jak najszybsze wejście ich w życie tych rozporządzeń.   

Źródło: komunikat MSiT z 7 lutego 2013 r.

 

„Zabezpieczenia na rzecz klientów, a Turystyczny Fundusz Gwarancyjny” (Łódź, 22 lutego 2013 r.)

W ramach Forum Organizatorów Turystyki i Agentów Turystycznych planowane jest zorganizowanie spotkania poświęconego problematyce zabezpieczenia finansowego „biur podróży”: „Zabezpieczenia na rzecz klientów, a Turystyczny Fundusz Gwarancyjny„.

Spotkanie odbędzie się w piątek 22 lutego 2013 r., w g. 13.00 – 15.00. Będzie prowadzone przez Marka Traczyka. Jego organizatorem są Izba Turystyki Rzeczypospolitej Polskiej oraz Travel Trade Gazette.

W informacji o spotkaniu organizatorzy podają:

„Problem zabezpieczeń finansowych organizatorów turystyki to w obecnej chwili niewątpliwie jeden z najbardziej gorących tematów branży turystycznej. Toczy się dyskusja, jak powinno być zmienione prawo turystyczne, aby nie dopuścić do zjawisk jakie wystąpiły w 2012 r. Jakie zmiany należy dokonać w systemie zabezpieczeń , aby odbudować wizerunek biur podróży w Polsce oraz zaufanie klientów a jednocześnie nie wprowadzić destabilizacji na rynku usług turystycznych.

Organizatorzy Forum zapraszają do dyskusji i próby znalezienia odpowiedzi na pytania:

–        czy uszczelnienie obecnego prawa wystarczy, aby rozwiązać problem zabezpieczeń finansowych organizatorów turystyki ? Jakie należy wprowadzić zmiany?

–        czy i o ile należy podnieść gwarancje dla organizatorów turystyki?

–        czy system zabezpieczeń finansowych organizatorów turystyki w Polsce winien być stworzony od podstaw ?

–        czy jest konieczność wprowadzenie dodatkowego zabezpieczenia organizatorów turystyki w postaci Turystycznego Funduszu Gwarancyjnego i w jakim kształcie?

Liczymy na Państwa głos w dyskusji oraz pomoc w wypracowaniu racjonalnych wniosków, które zostaną wykorzystane w procesie kształtowania prawa z zakresu zabezpieczeń finansowych organizatorów turystyki”.

Źródło: informacja Organizatora.