Kilka pytań w związku z „czarną listą” pasażerów PLL LOT

Z informacji medialnych podawanych przez rzecznika prasowego PLL LOT A.A. wynika, że spółka ta prowadzi „listę pasażerów nieakceptowanych” w PLL LOT S.A.

W innym miejscu rzecznik prasowy PLL LOT S.A. wspomniał w tym kontekście o „czarnej liście”:

Oczywiście zdaję sobie sprawę, że kwestia bezpieczeństwa podczas lotów jest i powinna być priorytetowa. Zdaję sobie też sprawę, że taka praktyka wśród przewoźników nie jest odosobniona. Z drugiej strony w praktyce mogą pojawić się przypadki budzące wątpliwość co do wpisania na taką listę. W swojej praktyce spotkałem się np. z przypadkiem wpisania przez innego przewoźnika pasażerów na taką listę z uwagi na to, że na lotnisku: 1) okazywali swoje zdenerwowanie w związku z rażącym naruszaniem ich praw jako pasażerów i konsumentów; 2) w takich okolicznościach zrobili zdjęcie.

Takie wpisy na listę dla niektórych pasażerów, często podróżujących, mogą być bardzo dotkliwe. Ważne więc, aby istniały zasady dotyczące wpisów na taką listę (za co można być wpisanym i jak wygląda procedura).

Mając to na uwadze dzisiaj wystąpiłem do rzecznika prasowego PLL LOT S.A. o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania, które mogą budzić zainteresowanie pasażerów, w tym klientów PLL LOT S.A., jak również szerszej – opinii publicznej.

1) Na jakiej podstawie prawnej PLL LOT S.A. prowadzi taką listę?

2) Czy w związku z tą listą PLL LOT S.A. ma jakąś wewnętrzną procedurę i czy ma ona charakter jawny? Jeśli tak, prosiłbym o jej udostępnienie.

3) Kto podejmuje w tym zakresie decyzję o wpisaniu na listę i czy można się od niej w jakiś sposób odwołać w Państwa procedurze wewnętrznej?

4) Czy w praktyce PLL LOT S.A. zdarzały się przypadki kwestionowania przez pasażerów takich wpisów na listę na drodze sądowej, a jeśli tak, to z jakim wynikiem zakończyły się takie postępowania?

5) Czy wpis na listę ma charakter dożywotni, czy na określony czas?

6) Jakie dane osobowe pasażerów w związku z tą listą są przetwarzane i na jakiej podstawie prawnej to następuje?

7) Czy informacja o wpisie na tę listę jest przez PLL LOT S.A. przekazywana innym podmiotom, a jeśli tak, to jakim?

8) Czy informacja o tym wpisie dotyczy wszystkich lotów wykonywanych przez PLL LOT (w szczególności czy zarówno rejsowych, jak i czarterowych)?

9) Czy informacja o wpisaniu pasażera na tę listę jest przez PLL LOT S.A. przekazywana pasażerowi, a jeśli tak, to kiedy to następuje?

10) Czy przyjęte przez PLL LOT S.A. zasady w istocie prowadzą do tego, że pasażer wpisany na taką listę nie może w ogóle nabyć biletu na rejs wykonywany przez PLL LOT S.A. (samodzielnego lub też będącego częścią imprezy turystycznej oferowanej przez organizatora turystyki), czy też takie nabycie jest możliwe, a o niewpuszczeniu na pokład samolotu pasażer dowiaduje się w późniejszym czasie (jeśli tak, to na jakim etapie)?

Szersza informacja o tych zasadach może sprzyjać uświadamianiu pasażerów o tym problemie, co może wpływać korzystnie na zachowanie pasażerów w kontekście komfortu i bezpieczeństwa lotów.

Piotr Cybula

Koszty infolinii przewoźników – postępowania wyjaśniające Prezesa UOKiK

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów opublikował dzisiaj (5.06.2023 r.) poniższy komunikat dotyczących działań wyjaśniających w związku z kosztami infolinii przewoźników. Ze swojej strony dodam, w oparciu o doświadczenie praktyczne, komunikacja z przewoźnikami to jest niestety szerszy problem, wymagający też szerszego zainteresowania ze strony UOKiK.

KOSZTY INFOLINII PRZEWOŹNIKÓW – POSTĘPOWANIA WYJAŚNIAJĄCE PREZESA UOKIK

  • Jeśli przedsiębiorca udostępnia numer telefonu do kontaktów w sprawie zawartej umowy, to koszt nie może być wyższy niż za zwykłe połączenie.
  • Od 1 stycznia 2023 roku ta zasada dotyczy także przewoźników, np. lotniczych, kolejowych czy autokarowych.
  • W związku z sygnałami o możliwych naruszeniach Prezes UOKiK prowadzi postępowania wyjaśniające w sprawie Wizz Air Hungary oraz 30 innych przedsiębiorców.

[Warszawa, 05 czerwca 2023 r.] Potrzebujesz informacji w sprawie spóźniającego się autobusu lub pociągu czy odwołanego lotu? Dzwonisz na infolinię? Zwróć uwagę na koszty połączenia. Od 1 stycznia 2023 r. przewoźnicy, którzy udostępniają infolinię do kontaktów w sprawie zawartej umowy, nie mogą dowolnie ustalać ceny połączenia. Zgodnie z art. 11 ustawy o prawach konsumenta nie może ono kosztować więcej niż zwykłe połączenie telefoniczne w twoim pakiecie taryfowym u operatora.

Do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów trafiły sygnały, że nie wszyscy przewoźnicy dostosowali się do tej nowelizacji. Jeden z konsumentów, będący klientem linii lotniczych Wizz Air, wskazał w zawiadomieniu, że „Jedyna REALNA forma pilnego kontaktu dla pasażerów z Polski (jak w przypadku odwołania lotu) jest poprzez infolinię płatną skandaliczne 4.92 zł za minutę. Licząc oczekiwanie na agenta call center można śmiało założyć, że taka opłata wyniesie więcej niż wartość zakupionego lotu”.

– Od początku roku konsumenci nie mogą już ponosić dodatkowych opłat w sytuacji, gdy potrzebują się skontaktować z przewoźnikiem w sprawie zawartej umowy – zakupionego biletu, szczegółów dotyczących miejsca odjazdu, opóźnienia, wymiany biletów czy zniszczeniem bagażu. Z uwagi na sygnały od konsumentów, a także własny monitoring stron internetowych, prowadzimy dwa postępowania wyjaśniające, w których przyglądamy się kosztom połączeń telefonicznych z przedsiębiorcami zajmującymi się przewozem osób oraz pośrednictwem w sprzedaży biletów – wyjaśnia Tomasz Chróstny, Prezes UOKiK.

Pierwsze postępowanie wyjaśniające toczy się w sprawie spółki Wizz Air Hungary. Koszt infolinii dla konsumentów z Polski wynosi 4,92 zł za minutę. Przedsiębiorca nie zmienił tego mimo dwukrotnych wezwań Urzędu. Postępowanie jest w toku.

Drugie postępowanie wyjaśniające jest kompleksową analizą kosztów infolinii udostępnianych przez przewoźników osób, pośredników oraz platformy internetowe, poprzez które można zawrzeć umowę przewozu osób. W toku postępowania wezwaliśmy do wyjaśnień 30 przedsiębiorców, którzy informują o podwyższonej opłacie za infolinię lub podają na stronie numer telefonu bez informacji o kosztach połączenia. Są wśród nich 4 linie lotnicze, 16 przewoźników autobusowych oraz 10 pośredników sprzedających bilety lotnicze, autobusowe lub kolejowe. W przypadku otrzymania kolejnych skarg lub dostrzeżenia nieprawidłowości na stronach internetowych kolejnych przedsiębiorców, postępowaniem zostanie objęta większa liczba podmiotów.

Liczymy na dostosowanie się do przepisów i zwrot konsumentom nienależnie pobranych opłat. W przeciwnym razie nie wykluczamy stawiania zarzutów i wydawania decyzji, które mogą zakończyć się karami finansowymi, a także nakazem usunięcia skutków stwierdzonych naruszeń – mówi Tomasz Chróstny, Prezes UOKiK.

Inne postępowania wyjaśniające w sprawie Wizz Air

Prezes UOKiK bada w postępowaniach wyjaśniających także inne problemy z linią Wizz Air zgłaszane w skargach przez konsumentów. Wszystkie te postępowania na razie toczą się w sprawie, a nie przeciwko przedsiębiorcy i mają na celu ustalenie, czy nastąpiło naruszenie uzasadniające postawienie spółce zarzutów naruszania zbiorowych interesów konsumentów lub stosowania klauzul niedozwolonych. Prowadzone postępowania wyjaśniające wobec Wizz Air Hungary dotyczą:

  • obowiązku podawania w czytelny sposób informacji o najniższej cenie usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki w sytuacji, gdy spółka informuje o promocjach cenowych,
  • anulowania biletów kupionych w ramach promocji urodzinowej i zasad zwrotu pieniędzy za nie,
  • zasad zwrotu należności za bilety lotnicze w przypadku odwołania lotu,
  • warunków usługi „Elastyczny towarzysz podróży”,
  • postępowań reklamacyjnych w przypadku zniszczenia lub uszkodzenia bagażu – w tej sprawie przyglądamy się też działaniom firmy PS Services, do której Wizz Air odsyła konsumentów.

Rady dla konsumentów dzwoniących na infolinię

Gdy kontaktujesz się w sprawie już zawartej umowy, np. żeby doprecyzować jej szczegóły, zgłosić problemy z jej realizacją lub złożyć reklamację, koszt połączenia nie może być wyższy od opłaty za zwykłe połączenie w twoim pakiecie taryfowym u operatora. Taka zasada obowiązuje  większość przedsiębiorców, a od 1 stycznia 2023 r. – także z branży przewozów pasażerskich.

Jeśli przedsiębiorca łamie prawo i pobiera wyższe opłaty za połączenie w sprawie zawartej umowy, złóż reklamację i domagaj się zwrotu nienależnie pobranych pieniędzy za przeprowadzoną rozmowę. Możesz skorzystać przy tym z bezpłatnej pomocy miejskiego lub powiatowego rzecznika konsumentów, a w sprawach transgranicznych – ze wsparcia działającego przy UOKiK Europejskiego Centrum Konsumenckiego.

NSA: hotel powinien zapłacić podatek od nieruchomości mimo niemożliwości prowadzenia działalności z uwagi na pandemię

W wyroku z 16 marca 2023 r. (III FSK 1540/22) Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się do kwestii zasadności obowiązku uiszczenia podatku od nieruchomości, w sytuacji gdy przedsiębiorca z uwagi na ograniczenia w czasie pandemii w przeważającej części roku nie mógł świadczyć usług hotelarskich. Sąd do tego zarzutu odniósł się w następujący sposób:

Należy podzielić stanowisko WSA w Olsztynie, że warunki prowadzenia działalności gospodarczej w czasie istnienia pandemii covid-19 nie mogą stanowić podstawy do odmowy ustalenia wysokości zobowiązań podatkowych, w tym także podatku od nieruchomości. Mogą być one modyfikowane w ustawie, względnie w indywidualnych decyzjach w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej. Skarżąca w każdym czasie może bowiem zainicjować postępowanie w przedmiocie zastosowania ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych na podstawie art. 67a o.p., składając stosowny wniosek i odpowiednio go dokumentując.

Z punktu widzenia przedsiębiorców istotną kwestią jest zagadnienie (pozostające poza niniejszą sprawą) uzyskania ewentualnego odszkodowania z powodu wprowadzenia przez władze publiczne zakazu prowadzenia przez nich działalności gospodarczej z uwagi na pandemię covid-19. W związku z brakiem wprowadzenia na terytorium Polski stanu nadzwyczajnego, przy jednoczesnym wprowadzeniu zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, mogą być rozpatrywane roszczenia przedsiębiorców o uzyskanie odszkodowania od Skarbu Państwa, a wątpliwości może budzić jedynie podstawa prawna dochodzonego roszczenia.

Wyrok wraz z uzasadnieniem dostępny jest: tutaj.

Sąd Rejonowy w Tarnowskich Górach: wydłużenie terminu zwrotu wpłat o 180 dni było niezgodne z dyrektywą 2015/2302

W tym miejscu wielokrotnie wskazywałem, że wydłużenie przez ustawodawcę terminu zwrotów wpłat klientom przez organizatorów turystyki o dodatkowe 180 dni naruszało dyrektywę 2015/2302. W literaturze reprezentowany był, raczej odosobniony, pogląd odmienny.

W tym kontekście warto wspomnieć, że do problemu tego wyraźnie odniósł się niedawno Sąd Rejonowy w Tarnowskich Górach. W wyroku z dnia 6 kwietnia 2021 r. (I C 983/20) sąd ten stwierdził, że „wprowadzona przez ustawodawcę norma jest sprzeczna z dyrektywą”. Sąd jednak jednocześnie przyjął, że bezpośredni skutek dyrektywy nie działa w stosunkach horyzontalnych i taka ocena przepisu nie wpłynęła na rozstrzygnięcie co do terminu wymagalności odsetek.

Na Portalu Orzeczeń Sądów Powszechnych dostępny jest wydany w tej sprawie wyrok sądu II instancji, tj. wyrok Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 24 października 2022 r. (III Ca 1105/21).

Piotr Cybula

Najwyższa Izba Kontroli o wykonaniu zadań przez Polską Organizację Turystyczną

29 maja 2023 r. Najwyższa Izba Kontroli opublikowała wystąpienie pokontrolne z kontroli wykonywania przez Polską Organizację Turystyczną zadań w latach 2020-2022.

Zakresem kontroli objęto:

  1. Realizację planów finansowych Polskiej Organizacji Turystycznej.
  2. Realizację przez Polską Organizację Turystyczną programu Polski Bon Turystyczny.
  3. Opracowanie i wdrożenie przez Polską Organizację Turystyczną strategicznych planów
    wieloletnich.

W związku z kontrolą Najwyższa Izba Kontroli przedstawiła następujące wnioski.

Pełna treść dokumentu dostępna jest: tutaj.

„Prawa ucznia w zakresie zajęć wychowania fizycznego i wycieczek szkolnych” (25 maja 2023 r.)

Zakład Prawa i Ochrony Dziedzictwa Kulturowego AWF w Krakowie serdecznie zaprasza do udziału w otwartym zebraniu naukowo-praktycznym na którym Łukasz Korzeniowski przedstawi referat pt. „Prawa ucznia w zakresie zajęć wychowania fizycznego i wycieczek szkolnych„. Po referacie odbędzie się dyskusja. Spotkanie rozpocznie się 25 maja 2023 r. (czwartek) o g. 16.00 za pośrednictwem programu MS Teams (link do spotkania: tutaj).

Łukasz Korzeniowski jest prezesem Stowarzyszenia Umarłych Statutów, redaktorem wydanej niedawno publikacji pt. Prawa ucznia w Polsce. Raport z badań.

Serdecznie zapraszam do udziału.
Piotr Cybula

TSUE: odwołanie lotu z powodu niespodziewanej śmierci drugiego pilota nie zwalnia przedsiębiorstwa lotniczego z obowiązku wypłaty odszkodowania pasażerom

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 11 maja 2023 r. orzekł, że odwołanie lotu z powodu niespodziewanej śmierci drugiego pilota nie zwalnia przedsiębiorstwa lotniczego z obowiązku wypłaty odszkodowania pasażerom. Poniżej zamieszczam opublikowany w tej sprawie komunikat prasowy TSUE:

Sąd stwierdził nieważność decyzji Komisji zatwierdzającej dokapitalizowanie Lufthansy na kwotę 6 mld EUR

Wyrokiem z 10 maja 2023 r. Sąd stwierdził nieważność decyzji Komisji zatwierdzającej dokapitalizowanie Lufthansy przez Niemcy w kontekście pandemii COVID-19 na kwotę 6 mld EUR [wyrok wydany w sprawach połączonych T-34/21 | Ryanair/Komisja i T-87/21 | Condor Flugdienst/Komisja (Lufthansa – COVID-19)].

Poniżej zamieszczam wydany w tej sprawie komunikat prasowy TSUE:

Wyjaśnienia UOKiK dotyczące informacji o obniżce ceny

Prezes UOKiK opublikował dokument pt. „Informacja o obniżce ceny. Wyjaśnienia Prezesa UOKiK„. Ma on znaczenie również dla rynku turystycznego, m.in. w kontekście tzw. cen dynamicznych (s. 30 i 31 informacji).

Na stronie UOKiK dostępna jest również informacja pt. „Jak obliczać i prezentować obniżki cen – wyjaśnienia Prezesa UOKiK„.

„Utrzymanie i rozwój miejskich sieci infrastruktury rowerowej” – informacja z kontroli NIK

Najwyższa Izba Kontroli opublikowała informację z kontroli miejskiej infrastruktury rowerowej.

Raport dostępny jest: tutaj, z jego omówieniem można zapoznać się w artykule: Infrastruktura rowerowa w miastach – są strategie, ale usterek wciąż za dużo.