Rzecznik Praw Dziecka Monika Horna-Cieślak poinformowała dzisiaj o wystąpieniu do resortu edukacji w sprawie równego dostępu o udziału w wydarzeniach i wycieczkach szkolnych dla dzieci z niepełnosprawnościami zwróciłam się do resortu edukacji. Na swoim profilu na Facebooku napisała:
– Dzieci z niepełnosprawnościami powinny mieć możliwość uczestnictwa w różnych sferach życia na takich samych prawach jak ich koleżanki i koledzy. Częścią życia społeczności szkolnej są wyjazdy orgaznizowane przez placówkę nauczania, które stanowią dla dzieci jeden z elementów edukacyjnych i dydaktycznych, ale też stwarzają możliwości do integracji rówieśniczej. Tymczasem z przekazywanych mi sygnałów wynika, że wielokrotnie dzieciom z niepełnosprawnościami nie zapewnia się równego dostępu do udziału w wycieczkach szkolnych – napisałam w piśmie z 18 października 2025 r.
Wskazałam, że dotyczy to często sytuacji, gdy nie zapewnia się dzieciom z ograniczeniami ruchowymi odpowiedniego środka transportu czy wsparcia dodatkowego opiekuna. Możliwość udziału tych dzieci w wycieczkach warunkowana jest często obecnością rodzica.
Tymczasem z przepisów prawa wynika, że organizatorzy takich wydarzeń muszą uwzględnić indywidualne potrzeby każdego ucznia i dostosować do nich liczbę i kwalifikacje opiekunów. Ważne jest, aby opiekunowie posiadali odpowiednie przeszkolenie oraz wiedzę na temat specyficznych potrzeb uczniów, co pozwoli na zapewnienie im komfortu i bezpieczeństwa podczas całej wycieczki.
Nie sposób zatem uznać za właściwą praktykę angażowania w tym wypadku rodziców, chyba, że wynika to z wyraźnej prośby dziecka lub opiekuna.
Podczas wycieczki dzieci mają okazję do nawiązywania kontaktów zarówno z rówieśnikami jak i pracownikami placówki, uczą się komunikacji, współpracy oraz budowania relacji, co ma ogromne znaczenie dla ich rozwoju emocjonalnego. Dzieci mają szansę praktykowania funkcjonowania poza ,,rodziną’’ i przeżywania doświadczenia radzenia sobie w różnych sytuacjach.
Z kolei bliskość rodzica może powodować oddalenie się rówieśników od dziecka a nawet stygmatyzowanie go w grupie.
Innym aspektem są trudności organizacyjne po stronie opiekunów dzieci. Aby uczestniczyć w wycieczkach muszą oni korzystać z urlopów oraz organizować opiekę dla rodzeństwa dziecka.
Podobny problem poruszono przy okazji organizowania półkolonii. Wówczas przewidziano możliwość uczestnictwa w nich dzieci z orzeczeniami, ale w sytuacji wymagającej dodatkowego wsparcia – pod warunkiem obecności ich własnego opiekuna.
Moim zdaniem, pomimo istniejących uregulowań odnoszących się do udziału dzieci w wycieczkach szkolnych, czy innych wydarzeniach, zdarzają się sytuacje, gdy mają one charakter jedynie iluzoryczny.
Zwróciłam się z prośbą o podjęcie stosownych działań mających na celu zagwarantowanie dzieciom z niepełnosprawnościami dostępności we wszelkich organizowanych wydarzeniach. Poprosiła również o zwrócenie uwagi kuratorom oświaty, aby w ramach nadzoru pedagogicznego i kontroli nad szkołami weryfikowali zagadnienie wykluczeń uczniów z niepełnosprawnościami z aktywności szkolnych.
Na problem wskazany problem zwracałem uwagę już ponad dwa lata temu. Wówczas otrzymana odpowiedź z MEiN nie była w pełni satysfakcjonująca (Czy szkoła może wymagać od rodziców niepełnosprawnego dziecka ich obecności na wycieczce szkolnej? MEiN „odpowiada”).
PRAWO TURYSTYCZNE 