Tag Archives: UOKiK

TURYSTYKA – PODSUMOWANIE DZIAŁAŃ UOKiK (komunikat prasowy)

Większość skontrolowanych biur podróży zaprzestało stosowania kwestionowanych przez Prezes UOKiK postanowień. Efekty raportu z kontroli umów stosowanych przez organizatorów turystyki to 41 decyzji, 18 pozwów i 7 postępowań w toku

[Warszawa, 27 grudnia 2011 r.] W lipcu 2011 roku Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przedstawił wyniki kontroli umów zawieranych przez organizatorów turystyki. Spośród skontrolowanych 87 przedsiębiorców u 55 stwierdzono nieprawidłowości. Zastrzeżenia dotyczyły przede wszystkim stosowania postanowień naruszających ustawę o usługach turystycznych oraz tożsamych z wpisanymi do rejestru klauzul niedozwolonych. Urząd kwestionował m.in. ograniczanie lub wyłączanie odpowiedzialności organizatora turystyki najczęściej w takich sytuacjach, jak opóźnienie samolotu, zmiana hotelu czy zaginięcie przedmiotów wartościowych lub stosowanie postanowień skracających ustawowy termin na złożenie reklamacji. Do dzisiaj Prezes UOKiK zakończyła 41 postępowań, nakładając kary w łącznej wysokości 500 575 zł. W toku jest jeszcze siedem postępowań.  Cieszy fakt, że 29 przedsiębiorców zaprzestało stosowania niezgodnych z prawem praktyk, a 10 zobowiązało się do ich zmiany. Prezes Urzędu ponadto do sądu skierowała 18 pozwów o uznanie stosowanych przez biura podróży postanowień za niedozwolone.

Zbliżający się koniec roku to dobry moment, aby przywitać nowy hucznie w innym kraju. Biura podróży zachęcają do planowania noworocznych wyjazdów, a nawet następnych wakacji. Na co zwrócić uwagę przeglądając umowę? O ile może spaść cena wycieczki za hałas w nocy czy brak balkonu? Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przypomina turystom, którzy dopiero wybierają oferty wypoczynku o obowiązku lektury umowy oraz drodze dochodzenia swoich praw. Co zrobić, gdy:

  • · Konsument o tym, gdzie będzie zakwaterowany dowiaduje się po przyjeździe

Przepisy określają obowiązkowe informacje o imprezie, które należy podać w umowie – jedną z nich jest miejsce pobytu i kategoria hotelu. Dlatego jeśli np. standard pokoju będzie niższy od tego obiecywanego przez organizatora imprezy, konsument może złożyć reklamację. Położenie, rodzaj i kategoria obiektu hotelarskiego są bowiem obowiązkową częścią umowy i mają znaczący wpływ na cenę imprezy.

  • · Brak atrakcji, udogodnień, o których zapewniał organizator

Każde nieprawidłowe wykonanie umowy jest podstawą do reklamacji. Turysta powinien jak najszybciej zgłosić reklamację organizatorowi wyjazdu. Ma na to 30 dni od momentu zakończenia imprezy. W takim samym czasie powinien dostać odpowiedź od biura podróży. Do reklamacji możemy dołączyć dowody, np. zdjęcia, nagrania, oświadczenia innych osób. Mamy prawo żądać odpowiedniego obniżenia ceny wyjazdu – pomocna będzie tabela frankfurcka. Nie jest to dokument oficjalny, ale pomocny w oszacowaniu o ile powinna zmniejszyć się cena wyjazdu. Przykładowo: za brak balkonu możemy żądać do 10 proc., za hałas w nocy do 40 proc., a za brak wyżywienia do 50 proc. niższej ceny. Konsument może skorzystać z wzoru reklamacji usługi turystycznej przygotowanej przez UOKiK.

  • · Zmiana ceny wycieczki

Cena może się zmienić tylko do 21 dni przed imprezą i to jedynie z trzech powodów: wzrost kursów walut, kosztów transportu oraz podatków, opłat urzędowych, lotniskowych czy przeładunkowych w portach morskich. Biuro podróży powinno udokumentować wpływ na zmianę ceny, a konsument może się nie zgodzić na propozycję, wypowiedzieć umowę i odzyskać wszystkie wpłacone pieniądze.

  • · Zmiana programu imprezy

Jeżeli organizator wycieczki nie realizuje usług przewidzianych w umowie, za które zapłacił konsument, to powinien zapewnić tzw. świadczenie zastępcze – czyli zaproponować inną usługę w tym samym lub wyższym standardzie. Ważne, że w takiej sytuacji konsument nie może ponosić dodatkowych kosztów, a gdy nowa propozycja jest tańsza, powinien żądać zwrotu różnicy. Może także nie zgodzić się na pomysł organizatora. W takiej sytuacji musi on zapewnić konsumentowi powrót do miejsca rozpoczęcia imprezy.

  • Gdzie po pomoc?

Gdy biuro podróży nie uznaje złożonej reklamacji, poprośmy o pomoc miejskiego lub powiatowego rzecznika konsumentów. Szczegółowe informacje dostępne są także pod numerem telefonu 0 800 007 707, czynnym od poniedziałku do piątku od 09:00 do 17:00. Poradnictwo konsumenckie w Polsce jest finansowane między innymi z budżetu UOKiK.

Źródło: komunikat prasowy UOKiK

UOKiK umarza postępowanie przeciwko Kołu Przewodników Sudeckich w Jeleniej Górze (podejrzenie stosowania zmowy cenowej)

Koło Przewodników Sudeckich w Jeleniej Górze opublikowało na stronie internetowej sugerowane ceny usług przewodnickich. UOKiK wszczął postępowanie w związku z podejrzeniem stosowania zmowy cenowej. Czynności wyjaśniające trwały rok. Decyzja jest korzystna dla Koła – UOKiK postępowanie umorzył z powody niewykrycia zmowy cenowej (zob. decyzję: UOKiK_umorzenie).

UOKiK uznał praktykę HOLIDAY TRAVEL CENTER za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów

Niezbędne koszty zawarcia umowy 500 EUR – to jedno z postanowień stosowanych przez Holiday Travel Center w Warszawie. Prezes UOKiK uznała, że spółka naruszyła zbiorowe interesy konsumentów i nałożyła karę finansową ponad 6,6 tys. zł

[Warszawa, 22 listopada 2011 r.] Postanowienia, które zostały uznane przez sąd za zabronione znajdują się w rejestrze klauzul niedozwolonych. Wpis do tego rejestru oznacza, że żaden przedsiębiorca, bez względu na branżę, nie może ich stosować. Obecnie w rejestrze znajduje się 2705 klauzul, z których ponad 700 związanych jest z turystyką.

Postępowanie w sprawie Holiday Travel Centre zostało wszczęte na podstawie zawiadomienia konsumenta. Spółka oferuje czasowe pobyty w ośrodkach oraz apartamentach wypoczynkowych na podstawie umów zawartych na dłuższy okres – np. na 15 lat. Konsument, który zdecyduje się skorzystać z oferty na dłużej niż trzy lata zawiera tzw. umowę timesharingu – nabywa prawo do korzystania z nieruchomości w określonym czasie.

Po przeanalizowaniu wzorców umownych Prezes UOKiK miała zastrzeżenia m.in. do klauzuli wymuszającej na konsumentach bezzwrotną wpłatę 500 euro z tytułu zawarcia umowy. Zdaniem Urzędu, przedsiębiorca może jedynie domagać się zapłaty poniesionych przez niego kosztów związanych z organizacją wyjazdu, jednak musi to być to suma adekwatna od rzeczywistych wydatków, które poniósł.

Prezes UOKiK uznała, że spółka Holiday Travel Center, stosując postanowienia wpisane do rejestru klauzul niedozwolonych, naruszyła zbiorowe interesy konsumentów i nałożyła karę finansową w wysokości 6 612 zł. Decyzja nie jest ostateczna, ponieważ przedsiębiorca odwołał się do sądu.

Źródło: informacja prasowa UOKiK

UOKiK: Wspólne badanie – Bilet przez Internet

Bilet na koncert, na mecz czy do kina kupiony w Internecie? 29 europejskich państw sprawdziło wspólnie 414 stron internetowych oferujących bilety w sieci. W badaniu uczestniczył także Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Większość przedsiębiorców usunęła nieprawidłowości

[Warszawa, 29 września 2011 r.] Komisja Europejska już po raz czwarty skontrolowała przedsiębiorców oferujących swoje produkty w Internecie w ramach Międzynarodowych Dni Przeszukiwania Internetu. Do tej pory sprawdzane były m.in. sklepy sprzedające sprzęt RTV i AGD.

Najnowsze badanie zostało zapoczątkowane w 2010 roku przez 27 państw członkowskich UE, Norwegię oraz Islandię. Wspólnie zbadano 414 stron oferujących bilety na wydarzenia kulturalne i sportowe. Sprawdzano m.in. czy strona zawiera pełne informacje o sprzedającym, cenie biletu, przebadano także regulaminy pod kątem występowania klauzul niedozwolonych. Najczęstszym problemem stwierdzonym na 233 stronach były brakujące, niekompletne informacje o cenie biletu, m.in. niezawierające podatku lub opłat za dostawę. W regulaminach zamieszczonych na 236 stronach wykryto niekorzystne dla konsumentów warunki, np. dostawa biletu nie była zagwarantowana na czas, przedsiębiorca nie przewidywał zwrotu pieniędzy za niewykorzystany karnet. W przypadku 298 stron Państwa członkowskie zakwestionowały niekompletne lub wprowadzające w błąd informacje o sprzedawcy, który np. zapewniał, że jest autoryzowanym przedstawicielem organizatora koncertu, co było niezgodne z prawdą. Na tych stronach brakowało również informacji o sprzedającym – takich jak nazwa, adres pocztowy czy adres e-mail.

UOKiK, w ramach wspólnej akcji, skontrolował sześć stron internetowych. Wszystkie zawierały nieprawidłowości – trzech przedsiębiorców dobrowolnie zmodyfikowało strony internetowe. Prezes UOKiK wydała także dwie decyzje: w jednej stwierdziła stosowanie praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów – spółka zaniechała jej stosowania. Na kolejną spółkę Prezes Urzędu nałożyła karę pieniężną za nieudzielenie informacji podczas postępowania wyjaśniającego. Obecnie Prezes Urzędu prowadzi dwa postępowania przeciwko przedsiębiorcom sprzedającym bilety w Internecie.

Ponadto UOKiK przypomina wszystkim tym, którzy kupują bilety w sieci:

  • kupując bilet, zawierasz umowę. Konsument zobowiązuje się zapłacić za bilet, a sprzedawca zapewnić, że dostarczony bilet uprawnia do wejścia na koncert;
  • istotne informacje – uczciwy sprzedawca nie ma powodów, aby ukrywać swoje dane. Na stronie internetowej musisz znaleźć informacje o tym, kto jest sprzedawcą i jak się z nim skontaktować. Przedsiębiorcy mają obowiązek rzetelnie informować nas o pełnej kwocie oferowanego produktu. Podjęcie ostatecznej decyzji o zakupie powinno być poprzedzone uważną lekturą regulaminu – zwróć uwagę na sposoby płatności, koszty przesyłki i sposób składania reklamacji. Upewnij się też, że impreza, na którą bilet oferuje internetowy sprzedawca, odbywa się w tym samym czasie i miejscu, o którym informuje organizator;
  • zmiana planów – w przypadku, gdy umowa jest realizowana zgodnie z postanowieniami, a my się rozmyślimy, ewentualny zwrot i możliwość odzyskania pieniędzy zależy tylko od dobrej woli sprzedawcy.
  • odwołany koncert – w takiej sytuacji organizatorzy powinni umożliwić wymianę biletów lub zwrócić pieniądze. Oddając bilet, konsument musi przedstawić dowód zakupu – np. paragon, wydruk z konta, potwierdzenie internetowej płatności. Takie same przywileje powinniśmy mieć również wtedy, gdy zmienia się data, godzina czy miejsce koncertu. Jednostronna zmiana umowy bez ważnej przyczyny jest niedopuszczalna – w takiej sytuacji konsumenci kupując bilet nie mają żadnych gwarancji, że wystąpi ich idol.

Źródło: informacja prasowa UOKiK

UOKiK: niedozwolone ustalanie cen sprzedaży odzieży marki Alpinus i Campus

Zgodnie z prawem, ustalanie cen minimalnych lub cen sztywnych pomiędzy przedsiębiorcami jest zakazane i stanowi poważne naruszenie prawa konkurencji. W wyniku porozumień, ceny produktów ulegają podwyższeniu z oczywistą szkodą dla konsumenta. Dlatego każdy z podmiotów gospodarczych powinien podejmować swoje decyzje cenowe w oparciu o własny rachunek ekonomiczny. Najnowsza decyzja Prezes UOKiK pokazuje, że przedsiębiorcy często nie przestrzegają tego obowiązku. Urząd zakwestionował praktyki Euromark Polska – dystrybutora i sprzedawcy odzieży turystycznej i wspinaczkowej marki Alpinus i Campus,  oraz partnerów handlowych spółki.

Niedozwolona praktyka polegała na ustaleniu między przedsiębiorcami cen odsprzedaży wybranych produktów w wysokości nie niższej niż określone przez Euromark Polska. Na skutek zakwestionowanej praktyki dystrybutorzy spółki zostali pozbawieni możliwości swobodnego kształtowania cen odsprzedaży jej produktów i oferowania towarów po cenach korzystniejszych niż narzucone w cennikach. Skutki takich działań odczuwali też konsumenci, nabywający produkty po cenach ustalonych pomiędzy stronami tego porozumienia, które mogły kształtować się na wyższym poziomie, niż gdyby sprzedawcy swobodnie ustalali ich wartość.

Spółki zaprzestały stosowania kwestionowanej praktyki. W trakcie postępowania Euromark wyraził chęć współpracy z UOKiK – prosząc jednocześnie o objęcie go programem leniency. Ponieważ w trakcie postępowania spółka przedstawiła istotne dowody, Prezes UOKiK obniżyła o połowę karę pieniężną, nakładając na Euromark Polska obciążenie w wysokości 42 429 zł.  Na pozostałych uczestników Prezes UOKiK nałożyła łączną karę w wysokości 16 352 zł. Za niedozwoloną praktykę ukarani zostali przedsiębiorcy:

  1. Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe „Arpis” z Olsztyna: 6437 ,
  2. „Millenium Sport” z Bielska-Białej, kara 1229 zł,
  3. Firma Handlowa „Presto” z Pałecznicy, kara 7470 zł,
  4. Tandem Zieliński i Spółka –  z Tarnowa, kara 1216 .

Decyzja nie jest ostateczna. Przedsiębiorcom przysługuje odwołanie od decyzji do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Urząd przypomina, że wszyscy przedsiębiorcy, którzy nie wiedzą, czy ich działanie nie ogranicza konkurencji lub chcą skorzystać z programu łagodzenia kar, mogą zadzwonić pod numer 22 55 60 555. Odpowiedzi na wszystkie pytania, nawet anonimowe, udzielają prawnicy UOKiK.

Źródło: informacja prasowa UOKiK

UOKiK: biura podróży z Białegostoku, Koszalina, Lublina i Zamościa stosowały praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów

Na stronie internetowej UOKiK pojawiły się cztery nowe decyzje wydane w stosunku do biur podróży. Zarzucono w nich stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Polegały one na stosowaniu we wzorcach umownych klauzul, które zostały już wpisane do rejestru klauzul niedozwolonych. Decyzje dotyczą przedsiębiorców z Białegostoku, Koszalina, Lublina oraz Zamościa.

dr Piotr Cybula

Nielegalna praktyka ustalania sprzedaży odzieży oraz sprzętu turystycznego – informacja UOKiK

Ustalanie cen sprzedaży odzieży oraz sprzętu turystycznego – to praktyka, którą stosowało Przedsiębiorstwo Produkcyjno Handlowe Konimpex-Plus w Koninie wraz ze swoimi jedenastoma partnerami handlowymi. Za udział w porozumieniu ograniczającym konkurencję Prezes UOKiK nałożyła na przedsiębiorców karę ponad 94 tys. zł

[Warszawa, 19 sierpnia 2011 r.] Zgodnie z prawem, ustalanie cen minimalnych lub cen sztywnych pomiędzy przedsiębiorcami jest zakazane i stanowi poważne naruszenie prawa konkurencji. W wyniku porozumień, ceny produktów ulegają podwyższeniu z oczywistą szkodą dla konsumenta. Dlatego każdy z podmiotów gospodarczych powinien podejmować swoje decyzje cenowe w oparciu o własny rachunek ekonomiczny. Najnowsza decyzja Prezes UOKiK pokazuje, że przedsiębiorcy często nie przestrzegają tego obowiązku. Urząd zakwestionował praktyki PPH Konimpex-Plus – dystrybutora i sprzedawcy kilkunastu marek odzieży, obuwia, sprzętu sportowego, turystycznego i wspinaczkowego (m.in. Feel Free Regatta, Dare2Be, Chiruca, Lizard, Prymus) oraz partnerów handlowych spółki.

Niedozwolona praktyka polegała na ustaleniu między przedsiębiorcami cen sprzedaży wybranych produktów w wysokości nie niższej niż określone przez Konimpex-Plus. Na skutek zakwestionowanej praktyki dystrybutorzy spółki zostali pozbawieni możliwości swobodnego kształtowania cen odsprzedaży jej produktów i oferowania towarów po cenach korzystniejszych niż narzucone w cennikach. Skutki takich działań odczuwali też konsumenci, nabywający produkty po cenach ustalonych pomiędzy stronami tego porozumienia, które mogły kształtować się na wyższym poziomie, niż gdyby sprzedawcy swobodnie ustalali ich wartość.

Spółki zaprzestały stosowania kwestionowanej praktyki. Prezes UOKiK nałożyła na nie łączną karę w wysokości 94 757 zł. Niedozwoloną praktykę stosowali przedsiębiorcy:

  1. PPH Konimpex-Plus, kara 28 016 zł
  2. Skalnik we Wrocławiu, kara 9 716 zł
  3. Sklep Podróżnika w Warszawie, kara 14 178 zł
  4. Sklep Turystyczny – Przylądek w Toruniu, postanowiono o nienakładaniu kary finansowej ze względu na mały przychód,
  5. P.W. A&B w Zielonej Górze, postanowiono o nienakładaniu kary finansowej ze względu na mały przychód,
  6. Sport-Tour. w Otwocku, kara 2 022 zł
  7. Sporting w Lesznie, kara 14 313 zł
  8. Digitronik w Pile, kara 15 899 zł
  9. Stockholm Group we Wrzosówce, kara 3 668 zł
  10. PPHU Irmak w Lublinie, kara 3 517 zł
  11. Harcerz w Opolu, kara 2 272 zł
  12. Hejszownia w Kłodzku, kara 1 156 zł

Decyzja nie jest ostateczna. PPH Konimpex-Plus, Skalnik oraz Digitronik odwołały się od decyzji do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Urząd przypomina, że wszyscy przedsiębiorcy, którzy nie wiedzą, czy ich działanie nie ogranicza konkurencji lub chcą skorzystać z programu łagodzenia kar, mogą zadzwonić pod numer 22 55 60 555. Odpowiedzi na wszystkie pytania, nawet anonimowe, udzielają prawnicy UOKiK.

Źródło: informacja UOKiK

UOKiK opublikował nowy raport z kontroli organizatorów turystyki

Coraz mniej biur podróży narusza prawa konsumentów – wynika z przeprowadzonej przez UOKiK kontroli organizatorów turystyki. Zbadano 171 wzorców umownych stosowanych przez 87 przedsiębiorców z całego kraju

[Warszawa, 18 lipca 2011 r.] Urząd regularnie monitoruje rynek usług turystycznych. Na ponad 2,4 tys. wpisanych do rejestru postanowień niedozwolonych 709 związanych jest z turystyką. To najliczniejsza grupa postanowień z jednej branży w rejestrze. W tym roku miała miejsce już piąta od 2003 roku ogólnopolska kontrola działalności organizatorów turystyki. W ramach prowadzonego od lutego do czerwca badania UOKiK sprawdził 171 wzorców umownych, regulaminów, przeanalizowano również materiały reklamowe – broszury, foldery, ulotki, a także umowy, które zostały zawarte z konsumentami.

Wśród 87 zbadanych organizatorów turystyki – 52 to przedsiębiorcy kontrolowani po raz pierwszy przez UOKiK. Wytypowani z poszczególnych województw na podstawie największej kwoty gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej. Pozostałych wybrano spośród przedsiębiorców, u których wykryto najwięcej nieprawidłowości podczas wcześniejszych kontroli.

Niezgodne z prawem praktyki stosowało 63 proc. skontrolowanych. W porównaniu z wynikami poprzedniego przeglądu z 2008 roku, kiedy nieprawidłowości stwierdzono aż u 96 proc. sprawdzonych podmiotów – tegoroczne badanie wskazuje na poprawę. Cieszy fakt, że aż wobec 32 przedsiębiorców nie było zastrzeżeń dotyczących wzorców umownych. W stosunku do pozostałej grupy – zarzuty UOKiK dotyczą głównie stosowania postanowień naruszających ustawę o usługach turystycznych oraz tożsamych ze znajdującymi się w rejestrze klauzul niedozwolonych.

W przebadanych dokumentach Urząd znalazł m.in. postanowienia istotne dla turystów z ekonomicznego punktu widzenia – dotyczące bezprawnego wyłączania lub ograniczania odpowiedzialności organizatora imprezy turystycznej, utrudniania złożenia reklamacji, zmiany ceny wycieczki. Zastrzeżenia dotyczyły między innymi:

§         ograniczania odpowiedzialności organizatora imprezy. Najwięcej, bo aż 42 zakwestionowane przez UOKiK postanowienia dotyczyły bezprawnego ograniczania lub wyłączania odpowiedzialności organizatora turystyki najczęściej w takich sytuacjach, jak opóźnienie samolotu, zmiana hotelu czy zaginięcie przedmiotów wartościowych. Organizatorzy informowali turystów w umowach lub regulaminach, że – biuro nie odpowiada za rzeczy pozostawione podczas podróży w autokarze i podczas pobytu w miejscu zakwaterowania. Tymczasem, zgodnie z prawem, organizator imprezy turystycznej nie może wyłączyć swojej odpowiedzialności za uszkodzenia przedmiotów należących turystów, które miały miejsce podczas wycieczki. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy powodem powstania szkody jest działanie lub zaniechanie konsumenta, osób trzecich lub siły wyższej;

§         utrudnianie złożenia reklamacji. Kolejną dużą grupę nieprawidłowości – 25 zakwestionowanych postanowień – stanowiły warunki dotyczące egzekwowania praw w przypadku nienależycie wykonanej umowy. W związku ze zmianą w ubiegłym roku przepisów dotyczących m.in. terminu i sposobu składania reklamacji usługi turystycznej, UOKiK podczas badania szczególną uwagę zwrócił na przestrzeganie prawa właśnie w tym zakresie. Wykryte nieprawidłowości polegały m.in. na stosowaniu postanowień skracających ustawowy termin na złożenie reklamacji. Przykładowo biura podróży informowały swoich klientów, że – wszelkie reklamacje w sprawie usług winny być wniesione indywidualnie nie później jednak niż 7 dni od daty zakończenia imprezy. Tymczasem, zgodnie z prawem, na złożenie reklamacji mamy 30 dni od zakończenia wycieczki. W każdej umowie o świadczenie usług turystycznych powinna znaleźć się informacja o sposobie składania reklamacji;

  • zmiana ceny przed rozpoczęciem imprezy. Dla konsumentów cena jest jednym z najważniejszych czynników, jakimi kierują się wybierając konkretny wyjazd. Prawo dopuszcza możliwość jej zmiany jedynie w ściśle określonych przypadkach, tj. wzrostu opłat urzędowych, w tym podatków, kosztów transportu, kursów walut. Nie może się to ponadto odbyć później niż 20 dni przed rozpoczęciem wycieczki. W przypadku zmiany ceny organizator musi niezwłocznie poinformować o tym konsumenta, który ma w takim wypadku prawo odstąpienia od umowy i zwrotu wpłaconych pieniędzy. Jak wykazała, kontrola organizatorzy wyjazdów nie przestrzegali tych przepisów i zastrzegali sobie możliwość zmiany ceny z innych powodów niż ustawowe, np. opłaty klimatyczne.

§         nieprawidłowości w treści i konstrukcji umów. Ustawa o usługach turystycznych określa dokładnie, co powinny zawierać umowy o świadczenie usług w ramach imprez turystycznych. Niestety przeprowadzona kontrola wykazała, że nie wszyscy przedsiębiorcy o tym pamiętają. Stwierdzone nieprawidłowości dotyczyły braku m.in. informacji na temat warunków wyżywienia, kontaktu do  ubezpieczyciela, u którego biuro podróży wykupiło obowiązkową polisę chroniącą turystów czy też braku numeru wpisu organizatora do rejestru organizatorów turystyki i pośredników turystycznych. Warto wiedzieć, że umieszczenie w  umowie danych przedsiębiorcy, w tym numeru wpisu do rejestru, umożliwia konsumentowi sprawdzenie czy biuro działa legalnie, ponadto ułatwia dochodzenie ewentualnych roszczeń.

Rezultatem kontroli jest wszczęcie 41 postępowań w sprawie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, spośród których trzy zostały już zakończone wydaniem dwóch decyzji zobowiązujących i jednej stwierdzającej zaniechanie stosowania niedozwolonych praktyk. Ponadto trwają przygotowania do wszczęcia kolejnych siedmiu takich postępowań. Część klauzul zakwestionowano jako niezgodne z prawem postanowienia, które jednak nie znajdują się w rejestrze postanowień niedozwolonych. W stosunku do 22 przedsiębiorców UOKiK wystąpi z powództwem do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów o uznanie stosowanych klauzul za niedozwolone.

Jednocześnie Urząd przypomina, że bezpłatną pomoc w dochodzeniu swoich praw turyści mogą uzyskać u powiatowych lub miejskich rzeczników konsumentów albo pod numerem telefonu 800 007 707  od pn. do pt. od 9.00 do 17.00.

Raport z kontroli ze szczegółowymi informacjami o skontrolowanych organizatorach i poradami dla turystów dostępny na www.uokik.gov.pl

Źródło: informacja prasowa UOKiK

UOKiK wycofał raport z kontroli organizatorów turystyki z 2003 r.

Pierwszym raportem UOKiK z kontroli organizatorów turystyki jest raport z 2003 r. W przeciwieństwie do pozostałych raportów, nie jest on już dostępny na stronie internetowej UOKiK.

20 maja 2011 r. wystąpiłem do UOKiK z poniżej wskazanym pytaniem, dotyczącym  zawartej w tym raporcie informacji o tzw. potrąceniach ryczałtowych. Zwróciłem uwagę, że informacja ta może wprowadzać w błąd z uwagi na później ukształtowaną linię orzeczniczą. 1 czerwca 2011 r. otrzymałem odpowiedź z UOKiK w której zgodzono się z przedstawionym przeze mnie poglądem i poinformowano o wycofaniu tego raportu ze strony internetowej UOKiK.

Skierowane pytanie:

W Państwa raporcie z kontroli organizatorów turystyki z 2003 r. znaleźć można poniższą informację na temat tzw. potrąceń ryczałtowych stosowanych przez organizatorów turystyki. Wynika z niej, że dopuszczacie Państwo możliwość stosowania takich potrąceń, z zachowaniem warunków przez Państwa wskazanych. Późniejsza linia orzecznicza SOKiK jednak jednoznacznie zakwestionowała w ogóle taką możliwość. Raport w dalszym ciągu winieje na Państwa stronie. Prosiłbym o informację, czy Państwo w dalszym ciągu podtrzymujecie więc ten pogląd. Jeżeli przyjmiemy, że w świetle aktualnego orzecznictwa takie potrącenia nie są dopuszczalne, to informacja taka moim zdaniem może wprowadzać zarówno przedsiębiorców jak i konsumentów w błąd,

„Nałożenie na konsumenta, który nie wykonał zobowiązania lub odstąpił od umowy, obowiązku zapłaty rażąco wygórowanej kary umownej lub odstępnego – art. 3853 pkt 17 k.c.

Stwierdzono w około 80% zbadanych wzorców.

Uczestnik ma prawo zrezygnować z wycieczki (odstąpić od umowy) w każdej chwili, zarówno przed rozpoczęciem podróży, jak i w jej trakcie. Jeżeli nastąpiło to z powodu okoliczności leżących po stronie biura podróży (np. zmiana istotnych warunków umowy, jak cena, termin, miejsce pobytu i standardu zakwaterowania, srodka transportu, trasa wycieczki, program), konsumentowi należy się zwrot pełnej wpłaconej ceny bez żadnych potrąceń

(…). Problem pojawia się w sytuacji, gdy konsument odstępuje od umowy z powodu okoliczności leżących po jego stronie.Niezależnie od tego czy są to okoliczności zawinione przez konsumenta, czy też nie, jest on zobowiązany do zapłaty umówionego wynagrodzenia. Z reguły biura podróży zastrzegają potrącenia z dokonanych wpłat za wycieczkę. Wysokość potrąceń zależy od terminu rezygnacji z wycieczki. Jest to rodzaj kary umownej, zastrzeżonej na przypadek niewykonania zobowiązania przez uczestnika. Jednakże wysokość tej „kary”, zazwyczaj jest rażąco wygórowana.

Kwestionowane zapisy o tym charakterze są sformułowane poprzez postanowienia typu:

„W przypadku rezygnacji uczestnika w imprezie Biuro zwraca dokonane przez niego wpłaty pomniejszone o koszty manipulacyjne w kwocie 100 zł. od osoby oraz 90% ceny imprezy przy terminie rezygnacji 15-10 dni, 100% ceny imprezy mniej niż 10 dni od daty rozpoczęcia imprezy”.

Treść ww. postanowień narusza interes ekonomiczny konsumenta umożliwiając organizatorowi turystyki potrącanie kwot, które przewyższają faktycznie poniesione przez organizatora koszty imprezy turystycznej, co stanowi niedozwoloną klauzulę umowną okresloną w art. 3853 pkt 17 kodeksu cywilnego.

Zapis mówiacy o tym, że uczestnik zobowiązany jest do pokrycia kosztów rezygnacji w wysokości 100 % kosztów ceny imprezy stanowi pewnego rodzaju standard obowiązujący na rynku turystycznym. Co prawda, ustawa o usługach turystycznych przewiduje ubezpieczenie od kosztów rezygnacji lub przerwania uczestnictwa w imprezie turystycznej, jednakże warunki tego ubezpieczenia na ogół nie są zbyt korzystne, gdyż zawierają liczne ograniczenia oraz zwrot tylko części poniesionych kosztów, a jednocześnie pociągają za sobą dodatkowe koszty konsumenta. Liczne skargi konsumentów potwierdzają problem dotyczący stosowania bardzo wysokiego „odstępnego” w sytuacji rezygnacji z usługi przez konsumenta. W umowach, które zostały przeanalizowane, „potrącenia” (jak to określają organizatorzy) wynoszące 100 % są pobierane w sytuacji „rezygnacji” między 7 lub 8 dniem przed rozpoczęciem imprezy turystycznej, ale także w okresie dłuższym niż 14 dni przed rozpoczęciem imprezy.

W związku z tym, należy rozważyc zmianę postanowień umownych w następujący sposób. Należałoby skrócic ww. terminy do np. 3 dni przed rozpoczęciem imprezy lub zachowując powyższe terminy – zmniejszyć wysokość potrąceń do np. 70-80%. O tym, że jest to możliwe swiadczą rozwiązania przyjęte w niektórych umowach, które – co prawda – należą do rzadkości. Ponadto biuro podróży może odliczyć sobie udokumentowane koszty, które poniosło, zachowując prawo do roszczeń odszkodowawczych z tytułu utraconych korzyści”.

dr Piotr Cybula

Kolejny raport UOKiK z działalności organizatorów turystyki

Małgorzata Krasnodębska-Tomkiel (Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów) zaprasza na śniadanie prasowe: Raport z działalności organizatorów turystyki. Spotkanie odbędzie się 18 lipca (poniedziałek) o godz. 10.00 w sali konferencyjnej Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (I piętro) Pl. Powstańców Warszawy 1, Warszawa. Dodatkowe informacje: Biuro prasowe UOKiK, tel. 22 827 28 92, e-mail: biuroprasowe@uokik.gov.pl (źródło: strona UOKiK).

Z wielu powodów pojawia się po raz kolejny pytanie, czy środek wakacji to najlepszy czas na ogłaszanie takiego raportu. Nie ulega wątpliwości, że z punktu widzenia polityki marketingowej UOKiK rzecz tak się przedstawia.

dr Piotr Cybula