Category Archives: Uncategorized

Pierwszy prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie zasądzający odszkodowanie od Skarbu Państwa w związku z niewypłacalnością biur podróży: Sky Club sp. z o.o., Aquamaris S.A. i OK Services Travel sp. z o.o.

Wczoraj (27 lipca) Sąd Okręgowy w Warszawie wydał korzystny wyrok dla klientów niewypłacalnych biur podróży: Sky Club sp. z o.o., Aquamais S.A., OK Services Travel sp. z o.o. oraz Oriac Polska sp. z o.o. Wcześniej Sąd Okręgowy wydał już dwa korzystne wyroki w tego rodzaju sprawach dotyczących niewypłacalności Oriac Polska sp. z o.o. Jeśli chodzi o pozostałe trzy biura podróży są (Sky Club sp. z o.o., Aquamais S.A., OK Services Travel sp. z o.o.) jest to pierwszy prawomocny wyrok zasądzający odszkodowanie od Skarbu Państwa w związku z ich niewypłacalnością. Sprawa dotyczyła klientów kilku biuro podróży, bowiem Sąd Rejonowy wcześniej połączył pięć spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Przypomnę, że podstawą żądania odszkodowania w takich sprawach od Skarbu Państwa jest niezapewnienie przez ustawodawcę polskiego ochrony na poziomie wymaganym przez prawo unijne. Mówiąc ogólnie i w dużym skrócie, ustawodawca unijny wprowadził standard ochrony polegający na tym, że w przypadku niewypłacalności biura podróży klient powinien otrzymać zwrot dokonanej wpłaty z zabezpieczenia finansowego organizatora turystyki. Zasady odnoszące się do tego zabezpieczenia ustalają poszczególni ustawodawcy krajowi. W przypadku naszego państwa stworzony został system, który takiego standardu nie zapewnił. Był on dziurawy mimo kolejnych zmian przepisów. Tysiące klientów nie otrzymywało pełnych zwrotów dokonanych wpłat, a w przypadku kilku biur podróży zdarzyło się nawet tak, że nie otrzymali nawet „złotówki”.

W pierwszej prowadzonej przeze mnie sprawie tego rodzaju Sąd Rejonowy wydał w 2013 r. wyrok oddalający. W wyniku złożonej apelacji Sąd Okręgowy wyrokiem z listopada 2014 r. zmienił wyrok Sądu Rejonowego i zasądził odszkodowanie od Skarbu Państwa.

W późniejszym okresie znaczna większość spraw w Sądzie Rejonowym kończyła się wyrokami zasądzającymi. Jedną ze spraw, w których Sąd Rejonowy oddalił powództwa była sprawa w której wydany został wczorajszy wyrok Sądu Okręgowego. Co ciekawe w sprawie tej Sąd Rejonowy orzekał w takim samym składzie jak wcześniej w sprawie zakończonej wspomnianym wyrokiem z 2013 r. Innymi słowy Sądu Rejonowego nie przekonały wówczas argumenty zawarte w wyroku Sądu Okręgowego. Od wyroku tego w imieniu powodów złożyłem apelację. Jak wyżej wskazałem, również i w sprawie, która zakończyła się wczorajszym wyrokiem Sąd Okręgowy zmienił wyrok i zasądził odszkodowanie od Skarbu Państwa na rzecz poszkodowanych klientów niewypłacalnych biur podróży.

We wszystkim powyższych sprawach miałem przyjemność reprezentować powodów. Satysfakcja jest tym większa, że problemem odpowiedzialności Skarbu Państwa w tego rodzaju przypadkach w żaden sposób nie chciały zainteresować się następujące instytucje: Rzecznik Praw Obywatelskich, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Najwyższa Izba Kontroli.

Piotr Cybula

Oświęcim planuje zniesienie opłaty za parkowanie w soboty (interwencja)

W jednym z poprzednich wpisów pisałem o problemie pobierania opłat za parkowanie w strefach płatnego parkowania w soboty (NSA: opłaty za parkowanie w soboty są bezprawne). Wskazywałem w nim, że mimo ostatnio przyjętego stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego, w praktyce w wielu gminach pobierane są takie opłaty. Jako przykład podałem Oświęcim:

IMG_20160703_152609

W związku z powyższym skontaktowałem się w tej sprawie z Urzędem Miasta Oświęcim. Po krótkiej wymianie korespondencji ostatecznie otrzymałem informację o planowanej w sierpniu zmianie uchwały w tym zakresie i zniesieniu pobierania opłat w soboty:

uprzejmie informuję, że na sierpniową sesję Rady Miasta Oświęcim planowane jest przedłożenie projektu uchwały w sprawie zmiany uchwały Nr VII/107/15 Rady Miasta Oświęcim z dnia 25 marca 2015 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania pojazdów samochodowych na drogach publicznych oraz opłat za postój i sposobu ich pobierania (tekst jednolity uchwała Nr XXIII/446/16 Rady Miasta Oświęcim z dnia  29 czerwca 2016r.).

Zmiana  polegać będzie m.in. na zniesieniu opłat za parkowanie w soboty.

Jeśli znają Państwo przypadki innych gmin pobierających takie opłaty w soboty – proszę o informację.

Piotr Cybula

NSA: samo wystąpienie usterki technicznej nie zwalnia przewoźnika lotniczego od odpowiedzialności

W opublikowanej w tym roku przez Naczelny Sąd Administracyjny Informacji o działalności sądów administracyjnych w 2015 r. znalazła się też taka informacja o rozstrzygnięciu w sprawie, której miałem przyjemność reprezentować pasażera:

W wyroku z 24 kwietnia 2015 r., I OSK 1936/13 NSA stwierdził, że samo wystąpienie usterki technicznej nie zwalnia przewoźnika lotniczego od odpowiedzialności, skoro nie zostało wykazane, aby wystąpienie tej usterki było wynikiem okoliczności pozostających poza jego panowaniem w rozumieniu art. 5 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 295/91. Zdaniem NSA do sfery panowania przez przewoźnika lotniczego nad zaistniałymi okolicznościami należy nie tylko eksploatacja statku powietrznego i dokonywanie jego przeglądów technicznych, ale także ponoszenie ryzyka gospodarczego w ramach prowadzonej działalności za wystąpienie usterek technicznych, gdy usterki te powstają w związku z eksploatacją statku powietrznego w ramach prowadzonej działalności lotniczej.

W praktyce to właśnie usterki techniczne są bardzo często przyczyną opóźnień samolotów. W takich okolicznościach warto pamiętać o prawach pasażera wynikających z rozporządzenia UE nr 261/2004. Jeśli przewóz lotniczy jest częścią imprezy turystycznej, klient zawarł umowę z organizatorem turystyki, co do zasady możliwe jest również występowanie z roszczeniem odszkodowawczym względem organizatora turystyki. Wystąpienie usterki technicznej samolotu nie zwalnia go bowiem z odpowiedzialności.

Piotr Cybula

 

 

NSA: opłaty za parkowanie w soboty są bezprawne

W kontekście praktyki pobierania przez wiele gmin opłat za parkowanie samochodów również w soboty, warto przypomnieć o tym, że ostatnio zostało to uznane przez Naczelny Sąd Administracyjny za bezprawne:

Komunikat w sprawie wyroku NSA z dnia 26 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 3507/15 (strefa płatnego parkowania w Augustowie)

Rzecznik Prasowy Naczelnego Sądu Administracyjnego informuje, że NSA po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Prokuratora Okręgowego w Suwałkach od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 września 2015 r. sygn. akt II SA/Bk 397/15 w sprawie ze skargi Prokuratora Rejonowego w Augustowie na uchwałę Rady Miejskiej w Augustowie z dnia 29 maja 2013 r. nr XXVI/206/13 w przedmiocie ustalenia strefy płatnego parkowania oraz wysokości stawek za parkowanie pojazdów wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2016 r. (sygn. akt I OSK 3507/15) uchylił zaskarżony wyrok i stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w § 2 punkt 2 w części obejmującej wyrażenie „oraz w soboty od 9.00 do 13.00”. Orzeczenie NSA jest prawomocne.

Zgodnie z § 2 punkt 2 zaskarżonej uchwały Rady Miasta Augustowa opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania pobierało się od poniedziałku do piątku w godzinach od 9.00 do 17.00 oraz w soboty od 9.00 do 13.00, za wyjątkiem świąt. NSA wspomnianym wyrokiem stwierdził nieważność powołanego przepisu uchwały w części. Sąd kasacyjny uznał, że skoro sobota powinna być traktowana na równi z dniami ustawowo wolnymi od pracy w rozumieniu art. 57 § 4 k.p.a., co zostało przesądzone uchwałą 7 sędziów NSA z dnia 15 czerwca 2011 r. (sygn. akt I OPS 1/11), to z uwagi na zasadę zaufania do państwa i stanowionego przez niego prawa, należy soboty w ten sam sposób traktować na gruncie ustawy o drogach publicznych. Stąd też, w ocenie NSA, w rozpoznawanej sprawie, brak było podstaw do ustalenia opłat za parkowanie w soboty w strefie płatnego parkowania.

Niestety, w dalszym ciągu wiele gmin jednak opłaty takie formalnie dalej pobiera (np. Oświęcim):

IMG_20160703_134532

Sąd Okręgowy w Warszawie: klient niewypłacalnego organizatora turystyki może żądać odszkodowania od Skarbu Państwa (drugi korzystny wyrok)

Pytaniem, które najczęściej ostatnio słyszałem w związku z pozwami przeciwko Skarbowi Państwa było pytanie, czy jest już kolejny wyrok Sądu Okręgowego. Od wczoraj mogę powiedzieć – jest.

Przypomnę, że wyrokiem z 28 listopada 2014 r. Sąd Okręgowy w Warszawie zasądził odszkodowanie od Skarbu Państwa w związku z nieodzyskaniem przez klienta niewypłacalnego  organizatora turystyki pełnego zwrotu wpłaconej ceny z jego zabezpieczenia finansowego. Obowiązek posiadania takiego zabezpieczenia wynika z prawa unijnego. W wyroku tym Sąd potwierdził to o czym od wielu lat w tym miejsc piszę – ustawodawca polski w sposób wadliwy wdrożył art. 7 dyrektywy 90/314. Nie zapewnił bowiem odpowiedniego mechanizmu ochrony klienta na poziomie wymaganym przez unijny standard. W ocenie Sądu Okręgowego wszystkie przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej państwa członkowskiego za wadliwe wdrożenie unijnej dyrektywy zostały spełnione, co uprawniało poszkodowanego klienta do żądania odszkodowania od Skarbu Państwa.

Po tym wyroku wydanych zostało kilkadziesiąt innych wyroków Sądu Rejonowego. W znacznej większości przypadków Sąd ten podzielił argumentację Sądu Okręgowego i wyroki są zasądzające. W niektórych jednak sprawach Sąd uznał odmiennie – mimo wyroku Sądu Okręgowego uznawano m.in., dyrektywa została wdrożona w sposób prawidłowy.

We wczorajszym wyroku Sąd Okręgowy w Warszawie orzekał w związku z apelacją od wyroku Sądu Rejonowego, który w wyroku zasądził odszkodowanie od Skarbu Państwa, w wysokości nieodzyskanej wpłaty z zabezpieczenia finansowego organizatora turystyki. Sąd Okręgowy uznał, że apelacja strony pozwanej nie zasługuje na uwzględnienie i ją oddalił.Tym samym Sąd potwierdził prawidłowość zasądzonego przez Sąd Rejonowy odszkodowania.

W podanym ustnych motywach rozstrzygnięcia Sąd Okręgowy wskazał, że w sprawie w sposób jednoznaczny wykazano m.in., że:

  • art. 7 dyrektywy 90/314 nie został w prawie polskim należycie implementowany
  • art. 7 dyrektywy przyznaje prawo klientowi w sposób oczywisty i bezwarunkowy
  • rozporządzenie Ministra Finansów w sposób niedostateczny zabezpieczyło interesy klientów biur podróży
  • w sposób oczywisty wynika, że naruszenie praw klienta jest poważne
  • państwo ma obowiązek stworzenia takiego systemu ochrony, który wymusi na organizatorach turystyki odpowiednie zabezpieczenie interesów klienta

Wyrok Sądu Okręgowego jest prawomocny.

Piotr Cybula

 

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o usługach turystycznych

Komunikat ze strony Kancelarii Prezesa Rady Ministrów z 7 czerwca 2016 r.:

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o usługach turystycznych oraz ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, przedłożony przez ministra sportu i turystyki.

Zaproponowano rozwiązania, które wzmocnią system zabezpieczeń finansowych organizatorów turystyki i pośredników turystycznych, co przełoży się na bezpieczeństwo klientów biur podróży.

System zabezpieczeń finansowych organizatorów turystyki i pośredników turystycznych na wypadek ich niewypłacalności, zostanie wzmocniony przez stworzenie tzw. drugiego filara zabezpieczeń finansowych, czyli wprowadzenie Turystycznego Funduszu Gwarancyjnego, który ma stanowić wyodrębniony rachunek w Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym (system uzupełniający).

System uzupełniający umożliwi gromadzenie środków na wypadek, gdy zabezpieczenie finansowe organizatorów turystyki i pośredników turystycznych nie wystarczy na pokrycie kosztów powrotów i zwrot pieniędzy klientom. Na pokrycie kosztów powrotu w pierwszej kolejności będą wykorzystywane środki z podstawowego systemu zabezpieczeń, w drugiej – z systemu uzupełniającego. Dzięki takiemu rozwiązaniu zwiększy się zaufanie klientów do organizatorów turystyki i pośredników turystycznych oraz wzrośnie poziom ochrony klientów.

Utworzenie Turystycznego Funduszu Gwarancyjnego – w formie wyodrębnionego rachunku bankowego – prowadzonego przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny oznacza, że nie będą ponoszone koszty związane z powołaniem nowej osoby prawnej.

Koszt obsługi Turystycznego Funduszu Gwarancyjnego przez UFG będzie pokrywany ze składek biur podróży (wpłat przedsiębiorców). Wysokość składki ma wynosić od 0 do 30 zł i będzie zależeć od rodzaju imprezy turystycznej oraz związanego z tym ryzyka. Jednocześnie w zależności od sytuacji na rynku turystycznym i wysokości środków zgromadzonych w TFG – składkę będzie można podwyższyć lub obniżyć. Na przykład w przypadku imprez turystycznych w Polsce lub krajach sąsiednich, których organizacja jest obarczona znikomym ryzykiem, biuro zostanie objęte stawką zerową. Zgodnie z projektem nowelizacji, ochroną – wynikającą z funkcjonowania TFG – będą objęci klienci biur podróży wpisanych do rejestru organizatorów turystyki i pośredników turystycznych mających siedzibę w Polsce – niezależnie od wysokości wnoszonej składki.

Biura podróży będą miały obowiązek wydać klientowi – wpłacającemu całą należność za usługę lub zaliczkę przekraczającą 10 proc. tej kwoty – pisemne potwierdzenie odprowadzania składek do TFG i poinformować go o sposobie ubiegania się o wypłatę środków z tego zabezpieczenia.

Składka od przedsiębiorcy na rzecz TFG będzie należna z dniem zawarcia umowy o imprezę turystyczną lub pośrednictwo turystyczne. Składki, naliczane od każdego klienta, będą przekazywane Funduszowi co miesiąc. Przedsiębiorca będzie sporządzał deklarację miesięczną, uwzględniającą zawarte umowy o imprezę turystyczną lub pośrednictwo turystyczne, i naliczone należne składki. Deklarację będzie można składać elektronicznie. Składki i deklaracje będą wnoszone do TFG – do 21 dnia miesiąca następującego bezpośrednio po miesiącu, za który składki są wnoszone i składane deklaracje.

Obowiązek składania deklaracji i składek będzie powstawał wraz z uzyskaniem przez biuro podróży wpisu do rejestru organizatorów turystyki i pośredników turystycznych.

Zaproponowano, aby w przypadku niedoboru środków na rachunku Turystycznego Funduszu Gwarancyjnego można go było uzupełniać pieniędzmi z pożyczek i kredytów, zaciąganych przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny na rzecz TFG. Zobowiązania te mają być spłacane wyłącznie ze składek wpływających od przedsiębiorców. Przewidziano także możliwość udzielenia zwrotnego finansowania Funduszowi przez UFG w przypadku niedoboru środków na rachunku TFG.

Zaplanowano, że biura podróży będą musiały prowadzić wykaz umów o świadczenie usług turystycznych zawartych z klientami. Wykaz może być prowadzony w postaci elektronicznej. Dostęp do danych w nich zawartych będą mieli marszałkowie województw oraz minister sportu i turystyki. Uprawnienie to jest szczególnie ważne dla marszałków województw, którzy odpowiadają za sprawną organizację powrotu klientów z imprezy turystycznej, w sytuacji gdy nie zapewnia tego niewypłacalny organizator turystyki lub pośrednik turystyczny (chodzi o noclegi, transport lokalny i transport do kraju).

Zgodnie z projektem nowelizacji ustawy, marszałkowie województw oraz minister sportu i turystyki będą upoważnieni do kontroli biur podróży w zakresie składania deklaracji i opłacania składek do TFG oraz rzetelnego prowadzenia wykazu zawartych umów o imprezę turystyczną lub pośrednictwo turystyczne. UFG w rocznym sprawozdaniu z działalności będzie przedstawiał informację dotyczącą funkcjonowania i działalności TFG. Przewidziano także obowiązkowe sporządzanie przez UFG kwartalnej informacji o wykorzystaniu środków TFG oraz przekazanie jej ministrom: sportu i turystki oraz finansów.

„Turystyczny fundusz – wątpliwości i nadzieje” – komentarz dla Rzeczpospolitej

Na stronie portalu turystyka.rp opublikowany został artykuł pt. Turystyczny fundusz – wątpliwości i nadzieje. Przedstawiono w nim kolejny etap projektu nowelizacji ustawy o usługach turystycznych wprowadzający Turystyczny Fundusz Gwarancyjny, w tym również rozbieżne opinie jakie projekt ten wywołuje.  Na końcu artykułu zamieszczony został również mój komentarz, gdzie generalnie wskazuję na potrzebę zmiany obecnie istniejącego systemu, który nie zapewnia w moim przekonaniu ochrony klientów na wypadek niewypłacalności organizatorów turystyki na poziomie wymaganym przez prawo unijne.

 

„Zbrodnie hitlerowskie na dzieciach i młodzieży polskiej”

Opublikowana w roku 1972 praca pt. Zbrodnie hitlerowskie na dzieciach i młodzieży polskiej ukazała się w wydawnictwie „Sport i Turystyka”. 

Jak to wytłumaczyć?

 

Sąd oddalił powództwo przeciwko Itace w sprawie dot. wypadku w Tunezji

W głośnej ostatnio sprawie o odszkodowanie przeciwko Itace w związku z wypadkiem w Tunezji Sąd Okręgowy w Opolu oddalił powództwo. Wyrok na razie nie jest prawomocny.

Więcej w artykule: Sąd oddalił powództwo przeciw Itace.

Sąd Najwyższy o stresie pracowników biur podróży

Przyjmowanie klientów i ich obsługa należy do normalnych (codziennych) obowiązków pracownika biura podróży, a stres wywołany reakcją niezadowolonych klientów nie jest nadzwyczajnym zdarzeniem w pracy pracownika biura podróży.

Wyrok Sądu Najwyższego – Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z dnia 28 października 2014 r., sygn. II UK 23/14.