Category Archives: Uncategorized

Cytat dnia, czyli co SSN Jacek Gudowski sądzi o „anonsach” (ogłoszeniach) wyłączających odpowiedzialność przechowawcy?

W nawiązaniu do poprzedniego wpisu i toczącej się w związku z nim dyskusji, warto przypomnieć wypowiedź Jacka Gudowskiego – Sędziego Sądu Najwyższego, który w komentarzu do art. 841 Kodeksu cywilnego stwierdza:

Za niedopuszczalne uznać należy wyrażane w formie anonsów (ogłoszeń) zastrzeżenia przechowawcy wyłączające lub ograniczające jego odpowiedzialność (…).

J. Gudowski, [w:] G. Bieniek (red.), Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga trzecia. Zobowiązania. Tom 2, Warszawa 2006

Zdjęcie dnia, czyli za co „nie odpowiada” szatnia w budynku Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie

[szatnia sądowa]

 

Prawie jak w Misiu

Cytat dnia, czyli kiedy mężczyzna odda dobrowolnie swój samochód kobiecie (według sądu apelacyjnego w Łodzi)?

W polskiej rzeczywistości żaden mężczyzna dobrowolnie nie odda kobiecie swojego samochodu, jeżeli jest zdolny do jego prowadzenia (trzeźwy).

Uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi I Wydział Cywilny z 19 grudnia 2012 r., sygn. akt: I ACa 897/12. w składzie: Przewodniczący: SSA Bożena Błaszczyk (spr.), Sędziowie: SSA Dorota Ochalska – Gola, SSO del. Anna Beniak.

Źródło: informacja zamieszczona na FB (WPiA UŚ).

„50 lat Konwencji wiedeńskiej o stosunkach konsularnych – praktyka i aktualne wyzwania”, Kraków, 13-15 listopada 2013 r.

Instytut Europeistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego zaprasza na  ogólnopolską konferencję naukową pt.  50 lat Konwencji wiedeńskiej o stosunkach konsularnych – praktyka i aktualne wyzwania, która odbędzie się w dniach 13-15 listopada 2013 r. w Krakowie, ul. Jodłowa 13 (Zamek w Przegorzałach).

Więcej informacji na stronie internetowej Instytutu Europeistyki UJ.

Zapowiedź recenzji „ciekawej” z punktu widzenia prawa autorskiego pracy M.Sobczyka pt. „Ubezpieczenia w turystyce i rekreacji”

Dzisiaj wysłałem do redakcji jednego z czasopism recenzję pracy pt. „Ubezpieczenia w turystyce i rekreacji” (Warszawa 2013) autorstwa M. Sobczyka.

Poniżej „ciekawe” porównania fragmentów tej pracy z pracą M. Nesterowicza pt. „Prawo turystyczne” (Warszawa 2012), w przypadku których autor nie odwołał się do tej pracy. Są to jedynie przykłady.

a) Podręcznik M. Nesterowicza, s. 217-218:

Ubezpieczenie OC jest obowiązkowe również w razie wyjazdu pojazdem mechanicznym za granicę. Posiadacz samochodu może zawrzeć umowę ubezpieczenia we własnym kraju, na granicy lub w innym kraju. Powszechnie przyjęty jest system tzw. Zielonej Karty, wprowadzony w 1953 r. z inicjatywy Europejskiej Komisji Gospodarczej ONZ (Polska przystąpiła doń w 1958 r.). Ubezpieczyciel wydaje posiadaczowi pojazdu mechanicznego dowód ubezpieczenia w postaci tzw. zielonej karty o ściśle oznaczonym wzorze, która zawiera dane dotyczące pojazdu, czasu ubezpieczenia oraz poświadczenie zawarcia umowy ubezpieczenia zgodnie z warunkami przyjętymi przez państwa należące do systemu „zielonej karty”. System ten polega na tym, że państwa członkowskie zobowiązują się do:

– wzajemnego uznawania umów ubezpieczenia OC posiadaczy (kierowców) pojazdów mechanicznych, zawartych na terenie tych krajów;

– traktowania ubezpieczonego z innego kraju tak, jak gdyby ubezpieczenie to było zawarte w kraju, w którym zdarzył się wypadek;

– uczestniczenia w likwidacji szkody, łącznie z wypłatą odszkodowania poszkodowanemu w walucie kraju wypadku.

W Polsce instytucją, która wykonuje powyższe zadania, jest Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych  (art. 120 i n. u.u.o.).

 

Podręcznik M. Sobczyka, s. 240:

Ubezpieczenie OC jest również obowiązkowe w razie wyjazdu pojazdem mechanicznym poza granice kraju. Posiadacz pojazdu może taką umowę zawrzeć zarówno w kraju, jak i poza jego granicami lub na granicy. W 1953 roku z inicjatywy Europejskiej Komisji Gospodarczej ONZ wprowadzono tzw. system „Zielonej Karty” (Polska przystąpiła do niego w 1958 roku). Posiadacza pojazdu otrzymuje od ubezpieczyciela tzw. zieloną kartę jako dowód zawarcia umowy ubezpieczeniowej. Karta ta ma ściśle określony wzór, zawiera dane dotyczące pojazdu mechanicznego, czasu ubezpieczenia itp., zgodnie z warunkami przyjętymi przez państwa należące do systemu. Państwa członkowskie zobowiązują się m.in. do:

– wzajemnego uznawania umów ubezpieczenia posiadaczy/kierowców pojazdów mechanicznych, zawartych na ich terenie,

– traktowania ubezpieczonego z innego kraju tak, jak gdyby ubezpieczenie to było zawarte w kraju, w którym zdarzył się wypadek,

– uczestniczenia w likwidacji szkody wraz z wypłatą odszkodowania poszkodowanemu w walucie kraju wypadku.

W systemie „Zielonej Karty” rolę Biura Narodowego pełni w Polsce Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (PBUK).

 

b) podręcznik M. Nesterowicza, s. 219-220:

Ubezpieczenie kosztów leczenia i następstw nieszczęśliwych wypadków ma szczególne znaczenie dla turystów udających się za granicę. Brak tego ubezpieczenia może – w razie choroby czy wypadku – spowodować poważne koszty (leczenia, pobytu w szpitalu, transportu), które obciążać będą turystę. Ubezpieczenie to jest prowadzone przez liczne towarzystwa ubezpieczeniowe (np. WARTA, PZU, Allianz, Ergo Hestia, „Gerling”), których ogólne warunki ubezpieczenia znacznie się od siebie różnią, i to zarówno co do przedmiotu i zakresu ubezpieczenia, sposobu pokrywania świadczeń ubezpieczeniowych, jak i wysokości odszkodowań oraz wysokości składek. Niektóre towarzystwa ubezpieczeniowe prowadzą działalność ubezpieczeniową we współpracy z zagranicznymi zakładami ubezpieczeń, co znacznie ułatwia turyście korzystanie z polis ubezpieczeniowych za granicą.

Przedmiotem ubezpieczenia są niezbędne z medycznego punktu widzenia koszty leczenia ubezpieczonego, który – przebywając za granicą – musiał niezwłocznie poddać się leczeniu w związku z nieszczęśliwym wypadkiem lub nagłym zachorowaniem. Za koszty leczenia powstałe poza granicą uważa się z reguły koszty:

1)       badań, zabiegów i operacji,

2)       pobytu w szpitalu,

3)       kupna niezbędnych leków i środków opatrunkowych przepisanych przez lekarza,

4)       transportu do szpitala lub przychodni,

5)       koszty osoby towarzyszącej, jeśli istnieje taka możliwość,

6)       leczenia stomatologicznego do określonej kwoty.

 

Podręcznik M. Sobczyka, s. 241-242:

Ubezpieczenie kosztów leczenia i następstw nieszczęśliwych wypadków ma wyjątkowe znaczenie dla turystów udających się za granicę. Brak tego ubezpieczenia może – w razie choroby czy wypadku – narazić ich na wysokie koszty leczenia, transportu, pobytu w szpitalu itp. Tego typu ubezpieczenia prowadzone są w Polsce przez niemal każde towarzystwo ubezpieczeniowe. Ogólne warunki ubezpieczenia znacznie mogą się różnić w każdym z nich. Dlatego przez zawarciem umowy ubezpieczeniowej należy koniecznie zapoznać się z oferowanymi opcjami co do zakresu ubezpieczenia, sposobu pokrywania świadczeń, wysokości składek i odszkodowań.

Niektóre zakłady ubezpieczeń prowadzą swą działalność w kooperacji z zagranicznymi jednostkami. Ułatwia to turyście korzystanie z polis ubezpieczeniowych za granicą. Przedmiotem ubezpieczenia są tu – konieczne z medycznego punktu widzenia – powstałe za granicą koszty ubezpieczonego dotyczące: badań, zabiegów, operacji, pobytu w szpitalu, kupna leków i środków opatrunkowych (przepisanych przez lekarza), transportu do szpitala bądź przychodni, leczenia stomatologicznego (do określonej wysokości) itp. Jak widać, zakres ubezpieczenia kosztów leczenia i następstw nieszczęśliwych wypadków w czasie podróży zagranicznej jest dość szeroki.

 

c) Podręcznik M. Nesterowicza, s. 223:

Przedmiotem ubezpieczenia są koszty rezygnacji lub przerwania uczestnictwa w imprezie turystycznej, organizowanej przez biuro podróży lub innego organizatora, z przyczyn losowym niezależnych od ubezpieczonego. Warunki tego ubezpieczenia są różne w zależności od zakładu ubezpieczeń. Na ogół nie są zbyt korzystne, gdyż zawierają liczne ograniczenia oraz zwrot tylko części poniesionych kosztów. Dla przykładu Allianz (…).

 

Podręcznik M. Sobczyka, s. 244:

W tym ubezpieczeniu przedmiotem ubezpieczenia są koszty rezygnacji lub przerwania uczestnictwa w imprezie, organizowanej przez biuro podróży (lub innego organizatora), z przyczyn niezależnych od ubezpieczonego. Warunki ubezpieczenia oferowane przez zakłady ubezpieczeń są raczej niekorzystne, gdyż zawierają liczne ograniczenia i zwrot tylko części poniesionych kosztów. Przykładowo, zakład ubezpieczeń Allianz (…).

 

Piotr Cybula

Wywiad dla student.LEX.pl

Na stronie internetowej student.LEX.pl opublikowany został krótki wywiad przeprowadzony ze mną przez Panią Natalią Kurek. Poruszone w nim zostało kilka wątków dotyczących prawa turystycznego.

Piotr Cybula

„Gwarancja ubezpieczeniowa jako forma zabezpieczenia klientów w usługach turystycznych” – nowy artykuł dr. Jerzego Raciborskiego

W publikacji pt. Kierunki rozwoju ubezpieczeń gospodarczych w Polsce. Wybrane zagadnienia prawne pod red. B. Gneli i M. Szafraniec zamieszczony jest artykuł dr. Jerzego Raciborskiego pt. Gwarancja ubezpieczeniowa jako forma zabezpieczenia klientów w usługach turystycznych.

Publikacja jest zapowiadana przez wydawnictwo Difin.

Co UOKiK radzi klientom upadłych biur podróży?

Na stronie internetowej Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów dostępny jest artykuł pt. Jakie prawa przysługują turystom, którzy wykupili wycieczkę, a następnie doszło do upadłości biura podróży, z którym mieli wyjechać?

W stosunkowo krótkim tekście znalazł się jeden błąd merytoryczny i dwie istotne nieścisłości.

Zacznijmy od tego, co tam napisano:

Turyści nie powinni być poszkodowani przez to, że ich biuro podróży ogłosiło upadłość przed ich wyjazdem albo w trakcie ich pobytu za granicą. Dlatego art. 5ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych (DzU z 2004 r. nr 223, poz. 2268 z późn. zm.)chroni środki pieniężne wpłacone przez klientów organizatorowi imprezy turystycznej.

Podmiot taki powinien mieć gwarancję bankową lub ubezpieczeniową albo wykupić ubezpieczenie na rzecz klientów. Dzięki temu można zapewnić pokrycie kosztów powrotu klientów do kraju z zagranicznej imprezy turystycznej. Dzięki gwarancjom i ubezpieczeniom można również zapewnić tym osobom, które nie wyjechały albo skorzystały tylko z części pobytu, zwrot środków za niezrealizowane świadczenia.

Ponadto szczególną formę ochrony wpłaconych przez klientów środków pieniężnych przewidziano dla organizatorów, którzy zajmują się jedynie obsługą turystyki krajowej. Takie podmioty muszą złożyć odpowiednie oświadczenie marszałkowi województwa, w którego rejestrze są umieszczeni, a także mieć rachunek powierniczy, na który klienci wpłacają należności za imprezy turystyczne. Dzięki temu wpłaty klientów są chronione do momentu zakończenia imprezy turystycznej i pozwalają uniknąć kłopotów, gdy biuro podróży zbankrutuje w trakcie trwania wycieczki albo przed jej rozpoczęciem.

Po pierwsze, warto przypomnieć, że ochrona ta nie przysługuje na wypadek „upadłości”, a „niewypłacalności„. Oznacza to w szczególności, że warunkiem skorzystania z niej nie jest ogłoszenie upadłości przedsiębiorcy, co w wielu przypadkach nie jest łatwe.

Po drugie, z drugiego akapitu wynika, że w przypadku organizatorów turystyki, którzy zajmują się obsługą turystyki krajowej obowiązkowym zabezpieczeniem są wpłaty na rachunek powierniczy. Tymczasem w świetle art. 5 ustawy o usługach turystycznych tacy organizatorzy mogą skorzystać z tej formy zabezpieczenia jako alternatywnej dla wspomnianej gwarancji lub ubezpieczenia. Podmioty te nie muszą więc zawsze składać oświadczenia i posiadać rachunek o którym  mowa w artykule. Są zobowiązani do tego jedynie wówczas, gdy wybierają tę formę zabezpieczenia finansowego.

Po trzecie, artykuł pomija istotną w świetle polskiej praktyki okoliczność jaką jest brak wystarczających środków z zabezpieczenia i ochronę, którą w takich przypadkach zapewnia prawo unijne, tj. możliwość żądania w pewnych sytuacjach odszkodowania od państwa członkowskiego z tytułu nieprawidłowo wdrożonego do prawa polskiego art. 7 dyrektywy 90/314.

Piotr Cybula

Urząd Marszałkowski o prawach klientów biura podróży OK SERVICES TRAVEL – informacja czy dezinformacja?

W związku z niewypłacalnością biura podróży OK SERVICES TRAVEL Sp. z o.o. i wydatkowaniem całej sumy gwarancji ubezpieczeniowej na sprowadzenie do kraju poszkodowanych turystów na stronie internetowej Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego zamieszczono następujący komunikat:

W związku z brakiem uregulowań prawnych dotyczących sytuacji, kiedy środki z gwarancji ubezpieczeniowej okażą się niewystarczające na pokrycie zwrotu wpłat wniesionych tytułem zapłaty za niezrealizowaną imprezę turystyczną, informujemy, iż poszkodowani klienci, których umowy nie zostały zrealizowane, mogą:

  • dochodzić swoich roszczeń bezpośrednio od organizatora turystyki na zasadach ogólnych dotyczących dochodzenia roszczeń cywilnoprawnych na podstawie przepisów Kodeksu Cywilnego,
  • zgłosić swoje roszczenia w stosunku do upadłego biura podróży w ramach postępowania upadłościowego w oparciu o przepisy ustawy – Prawo upadłościowe”.

Moim zdaniem stanowisko to jest dezinformujące. Rzeczywiście w prawie polskim nie ma wyraźnych przepisów odnoszących się do takiej sytuacji. Przypomnieć jednak należy, że do niedawna przepisy takie istniały, a zostały uchylone z uwagi na oczywistą niezgodność z prawem unijnym i interwencję Komisji Europejskiej. Z drugiej jednak strony w prawie unijnym mamy art. 7 dyrektywy 90/314 i dość jasno określoną linię orzeczniczą Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Wynika z niej, że państwo członkowskie co do zasady ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą za nieprawidłowe wdrożenie art. 7 dyrektywy 90/314.

Czy rzeczywiście mamy więc do czynienia z „brakiem regulacji prawnej” w tym zakresie?

Piotr Cybula

Państwowa Agencja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych o zaangażowaniu Poznańskiej Lokalnej Organizacji Turystycznej w szkolenie „Piwny Poznań”

(…) Państwowa Agencja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych uprzejmie informuje, iż:

Zgodnie z treścią art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. 2012.1356 t.j.) organy administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego są obowiązane do podejmowania działań zmierzających do ograniczania spożycia napojów alkoholowych oraz zmiany struktury ich spożywania, inicjowania i wspierania przedsięwzięć mających na celu zmianę obyczajów w zakresie sposobu spożywania tych napojów, działania na rzecz trzeźwości w miejscu pracy, przeciwdziałania powstawaniu i usuwania następstw nadużywania alkoholu, a także wspierania działalności w tym zakresie organizacji społecznych i zakładów pracy. Zatem nie ulega wątpliwości, że samorządy lokalne powinny współpracować z instytucjami – w tym np. lokalnymi organizacjami turystycznymi – które prowadzą działalność w sposób niekolidujący z założeniami ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Samorządy lokalne nie powinny przede wszystkim współpracować z organizacjami propagującymi spożywanie napojów alkoholowych. Niewątpliwie działalność Poznańskiej Lokalnej Organizacji Turystycznej kojarzona jest ze zrzeszonymi w niej samorządami lokalnymi oraz samorządowymi jednostkami organizacyjnymi, zatem propozycje szkoleń obejmujące np. „wizyty w piwnych lokalach (…) połączone z degustacją” (w ramach szkolenia „Piwny Poznań”) mogą budzić uzasadnione zastrzeżenia. Trzeba również pamiętać, iż szkolenie pracowników sektora turystycznego ukierunkowane na zdobycie wiedzy na temat lokali prowadzących sprzedaż napojów alkoholowych (która to informacja będzie następnie przekazywana turystom) nie wydaje się – z punktu widzenia realizacji celów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi – ani działaniem racjonalnym ani pożądanym.

Jednocześnie Państwowa Agencja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych zwróci się do Prezydenta Miasta Poznania z prośbą o ustosunkowanie się do problemu (…).